Artigo de Carolina Sertal en Faro de Vigo:
“A novela Como escorrentar un lobo, do escritor Antonio M. Fraga (Pontedeume,1976), vén de ser incluída na Lista de Honra IBBY 2026 (Organización Internacional para o Libro Xuvenil), unha das distincións internacionais de maior prestixio no ámbito da literatura infantil e xuvenil. Esta obra, publicada pola editora Cuarto de Inverno, foi proposta por IBBY España como representante da creación literaria en galego e se ben Antonio M. Fraga é o único autor de Galicia que figura no catálogo que, na edición de 2026 acadou a listaxe máis longa nos 60 anos do programa, cun total de 191 nominaciones en 52 idiomas procedentes de 59 países, a representación galega tamén está abandeirada pola tradución do catalán ao galego de Que é a guerra, elaborada por Moisés Barcia, de Sushi Books.
Tras coñecer a selección da súa novela para entrar na Lista de Honra IBBY, Antonio M. Fraga sinalou que recibe a súa inclusión na IBBY 2026 «con enorme gratitude e alegría. É unha honra que ‘Como escorrentar un lobo’ se vexa recoñecido nun espazo tan prestixioso da literatura infantil e xuvenil», engadindo tamén que a escrita desta obra lle permitiu no seu momento «viaxar a outras realidades e a outros tempos; foi un proceso gozoso e cheo de aprendizaxes». Así mesmo, o autor de Pontedeume destacou: «Penso tamén en Alfreda Noncia Markowska, cuxa historia e valentía transformaron a novela até se converter na súa protagonista. Gustaríame que a súa historia chegase a moitos lectores e lectoras, porque o seu exemplo de humanidade e coraxe pode achegar unha luz nestes tempos de erros repetidos que estamos a vivir».
Como escorrentar un lobo sitúa a súa historia na Polonia ocupada polos nazis durante a Segunda Guerra Mundial. Mentres agocha dous nenos xudeus da persecución, Noncia recorre aos contos para protexelos do medo, tecendo unha narración que combina memoria histórica, tradición oral e fantasía. Así, a novela de Antonio M. Fraga achega unha reflexión sobre o poder da palabra, a esperanza e a capacidade das historias para resistir mesmo nos tempos máis escuros. Esta inclusión na Lista de Honra IBBY supón un novo recoñecemento á traxectoria de Antonio M. Fraga e reforza a proxección internacional da literatura infantil e xuvenil galega, pois o catálogo da Honour List distribúese internacionalmente e as obras seleccionadas forman parte de exposicións e iniciativas de promoción da lectura impulsadas por IBBY.
En canto a Que é a guerra, escollida como unha das mellores traducións pola organización internacional para o libro xuvenil, este é un libro pensado para responder de maneira sinxela todas as preguntas tras ver noticias sobre a guerra, comprender como funcionan os conflitos bélicos, as súas causas e consecuencias como primeiro paso para a cadar a paz.”
Arquivos da etiqueta: Faro de Vigo
Iria Collazo: “A voz de ‘A espera’ agarda unha paz que nunca dá chegado”
Entrevista de Fran Campos a Iria Collazo en Faro de Vigo:
“(…) – Faro de Vigo (FV): Como nace A espera?
– Iria Collazo (IC): Foi xurdindo aos poucos desde hai moitos anos. É unha compilación de reflexións sobre distintos temas que fun artellando de xeito que compartan un fío condutor común, e onde as relacións amorosas, a literatura, a filosofía ou a saúde mental teñen un papel fundamental.
– FV: Cal é a «espera» á que se refire o título da obra?
– IC: Abro a novela con varias citas de diferentes autoras e autores que quizais poidan axudar a desentrañar este misterio, aínda que penso que a espera é un estado mental que non se corresponde tanto a un momento concreto, senón quizais a unha traxectoria. A espera está presente en moitísimas obras da literatura universal e tamén se vai desenvolvendo ao longo da lectura global do texto. Neste sentido, a voz narradora sente que está nun momento vital en que non é quen de tomar as rendas da súa vida nin da súa relación de parella, que a leva constantemente a agardar unha paz que nunca dá chegado.
– FV: Hai vivencias propias na súa novela?
– IC: Si, definitivamente hai moitas, pero tamén hai outras que aparecen transformadas. A literatura, ao final, é un finximento; e tamén o é cada unha das liñas que aparecen en A espera. En canto aos personaxes, non diría que aparecen unicamente dous personaxes principais, aínda que boa parte da trama e das reflexións metaliterarias se constrúan ao redor da relación entre eles. (…)”
Vigo: charla-coloquio sobre A boca de Krishna, de Xosé Ramón Pena
Charla-coloquio sobre A boca de Krishna, de Xosé Ramón Pena, en Vigo
Os veráns de Otero Pedrayo en Vigo
Artigo de Carolina Sertal en Faro de Vigo (foto de Pablo H. Gamarra):
“«Don Ramón, coa súa familia, pasou os veráns de 1895 a 1901- así o afirma o propio autor, na cidade de Vigo e o seu testemuño resulta moi valioso para retratar a cidade naquel tempo. A razón de pasar este período estival debíase á escasa saúde que tiña aquel neno e que Vigo, dalgún xeito, lle devolveu (…) Antes de comezar esta viaxe queriamos subliñar o que para el supuxo Vigo: ‘Unha xenerosa marea enchendo a badía do ser’, de maneira que a ‘imaxe da cidade e do azul e a foula dona do sagreto feminino e galego de lle devolvere as forzas e a sede de vivire a un neno achuchado polas vellas tristuras’».
É a carta de presentación do traballo de investigación elaborado polo alumnado de 4ºda ESO-PDC do IES Castelao (Vigo) e que este ano foi escollido pola Fundación Otero Pedrayo como gañador do Premio Anual que concede a entidade cultural a estudantes de ESO, ciclos e Bacharelato de toda Galicia, xunto co traballo «Os camiños da vida», do IES Ribeira do Louro (O Porriño). Titulada «Un meniño naipelo no espello de 14 lugares: Ramón Otero Pedrayo en Vigo, 1895-1901», en concreto, a investigación recoñecida recupera aqueles lugares visitados polo autor ourensán na súa infancia acompañado polos seus pais, un percorrido pola cidade olívica do que deixou testemuña no seu libro de memorias «Lembranzas do meu vivir» e que o alumnado vigués vén de rescatar a través dun traballo de campo de carácter fotográfico que permite unha comparación visual entre os espazos de antano e a súa evolución actual.
Coordinado polo profesor Ramón Nicolás Rodríguez, o grupo de estudantes vigueses integrado por Aracely Ramírez, Michelle Benjumea, Manuel Carballo, Koldo Gondar, Ian Arce, Luciano Ramos, Mareling Palacios, José A. Valladares, Jhoris Marquina e Judith Da Cunha repasou puntos da cidade polos que transitou un petís Otero Pedrayo, tales como a Alameda, un espazo que o «engaiolaba» e do cal deixou escrito: «Quezais nalgús grandes albres da praza de Compostela as lúas sexan as mesmas dos derradeiros dazanove, pro vello cuias raices nenas disfroitaron na mol terraxe viguesa da sensación infinda da calma atlántica»; mais tamén recunchos máis singulares como a Casa de Baños de Soto, a emblemática «La Iniciadora», en cuxas memorias o autor expón que «os ourensáns, con moitos vigueses, facían tertulia no salón», engadindo tamén que «máis adiante, por frente do mercado, como palafito e entrándose nela por unha ponte, erguíase ben sufincada sobre a auga, ben limpa, pintada e con bandeira a Casa de Baños, de dúas prantas, con salóns de sociedade, con piano, e na segunda mesa con xornaes e xemelos e anteollos de ‘larga vista’. Era gosto dos cabaleiros ouservare os barcos que enfiaban polas Cíes asegurándose da nacionalidade cun cadro de bandeiras pendurado na parede (…) sobre as 12 bailábase si algunha señora ou damiña se sentaba ó piano. Dominaba o ‘Vals das olas’». (…)”
Eva Mejuto: “O humor é unha forma intelixente e sa de mirar o mundo”
Vigo: charla-coloquio con Marilar Aleixandre arredor de As bocas cosidas
Manuel Esteban: “Esta historia non está contada en termos de aprendizaxe moral”
Entrevista de Carolina Sertal a Manuel Esteban en Faro de Vigo:
“(…) – Faro de Vigo (FV): Como chega a esta historia?
– Manuel Esteban (ME): A través dunha persoa que coñezo, de Adolfo, quen leva xa uns anos embarcado en múltiples ámbitos, dende pesca a buques de investigación, pero que nunca estivera en buques de rescate. Cando me contou esa historia hai uns anos, a verdade é que me asaltou a necesidade de escribila, porque pensei que tiña que ser contada. Se algún tesouro agocha o mar, debe de ser o de milleiros e milleiros de historias coma esta, e que resultan moi sorprendentes en terra firme, porque van máis alá dos nosos lugares comúns e, dende logo, dos lindes morais no que nos movemos de portas para adentro baixo o amparo das leis que nos rexen e protexen, ata certo punto. A min chegoume esta, quedou escrita durante uns anos, Xerais propuxo publicala e decidín publicala.
– FV: É unha novela diferente con respecto ás anteriores.
– ME: Efectivamente está escrita dunha maneira diferente porque é unha historia completamente distinta ao que escribo habitualmente, aínda que diría que non tanto. O outro día escoitáballe ao cantautor Santi Araújo nunha entrevista que todos os cantautores escribían e compoñían sempre a mesma canción, igual que un paxaro que canta sempre a mesma canción, só que intenta refinala. É certo que o estilo de «A lei do mar» é distinto, porque pensaba que a historia merecía ser contada doutra maneira. Aínda que é un pouco «thriller», «western», non é novela negra ou ciencia ficción, que é o que escribín até o de agora, polo que decidín cambiar un pouco o ton e a forma. Mais, no fondo, conto probablemente moitas das cousas que conto en A ira dos mansos ou O meu nome é Ninguén. De feito, lembraba moito a dedicatoria deste último: «Aos que están abaixo de todo porque eles non teñen xa a ninguén a quen pisar», e polo tanto teñen como mínimo o beneficio da dúbida. Escribo sobre iso, sobre os que están abaixo de todo, e máis abaixo do mar… Por outra banda, revisitei ese libro arquetipo no que a idea fundamental é que o mar sempre ten razón, como en O vello e o mar, de Hemingway, Moby Dick ou mesmo en As ondas, de Virginia Woolf, que exploran esa idea, a mesma sobre a que en parte pivota A lei do mar. (…)”





