Artigo
de Santiago Jaureguízar en El Progreso:
“José Luis Calvo confesa que unha das primeiras cousas que o impresionou de Lugo non foi unha paisaxe, como adoita, senón un son. O escritor e investigador ovetense arribou á cidade en 1989, pero tomou conciencia físíca cinco anos máis tarde, na Noite dos Tolos, a celebración que organiza o club Clavicémbalo. Naquel evento, sentiu un recitado telúrico de Isidro Novo; «impactáronme a contundencia da súa voz e a forza das súas imaxes». Aínda lembra o título do poema que estaba lendo o poeta, Crise. A partir de aí entrou en contacto, unha canda outra, coa persoa e coa obra. A fascinación foi medrando e encauzouse nunha reflexión que quedou plasmada en Xograr da gravidade, que Calvo presentou onte xunto co autor estudado e Carlos Gegúndez en Lugo. O experto asegurou que o título está tirado dun poema que dedicou a Novo en Definitivo territorio -«un libro dedicado a Lugo»- e que fai referencia ao escritor «como xograr moderno e que ten gravidade por esa contundencia da súa voz e esas imaxes pouco comúns». (…) José Luis Calvo definiu a lírica de Isidro Novo como «un reflexo da desgraza humana», pero, a diferenza da visión opaca do parente, «sempre amosa un atisbo de esperanza». Reiterou que «trata temas moi duros, fai crítica social, pero o lirismo sempre está presente». A seguir citou ao poeta analizado para exaltar que «a poesía é a grande emoción», unha idea que lle valeu para anotar que «ten que existir esa beleza que sae do home, que aínda que escriba unha poesía dura, como no caso de Isidro, ten unha noción de canto musical, como acontecía con Neruda ou con Celso Emilio». Isidro Novo recoñeceuse «abafado» pola xeira de José Luis Calvo e «abrumado» porque ten conseguido ofrecer en Xograr de gravidade unha concepción da súa obra «moi parecida» á que ten el, sobre todo, na súa consideración da poesía «coma a magna arte». «Como poeta non son prolífico porque me dedico con devoción a cada libro», afirmou o escritor.”
Arquivo da categoría: Entrevistas
Celso Emilio Ferreiro por si mesmo
“Máis dunha hora de gravación na que Celso Emilio Ferreiro fai un repaso da súa biografía. Esta é a achega que fai a Mediateca do Consello da Cultura Galega a coincidir, hoxe coa celebracón do centenario do nacemento do escritor. A súa infancia, a relación coa familia, a evolución política e ideolóxica poden coñecerse na propia voz de Ferreiro. A gravación que agora se publica fora editada polo Consello na serie As nosas voces en formato casete. O son procede das entrevistas que María Xosé Porteiro e Xosé Antonio Perozo realizaran para o seu libro Celso Emilio Ferreiro, compañeiro do vento e das estrelas, e fora editado polo Arquivo Sonoro de Galicia. As limitacións tecnolóxicas do momento explican a relativamente escasa calidade do son. O material orixinal está na actualidade en proceso de restauración no propio Arquivo Sonoro e se publicará na rede en canto estea dispoñible. (…)” Vía Cultura Galega.
María Xosé Queizán: “Existe desinterese por coñecer a realidade social”
Entrevista 
a María Xosé Queizán en Radiofusión:
“Impactada trala viaxe que realizou a Ushuaia, María Xosé Queizán decidiu unir na súa nova novela esta cidade do sur de Arxentina e Galicia. En Meu pai vaite matar a autora viguesa intentou trazar unha historia “suxestiva” e “entretida” que, asemade, abordase cuestións como os abusos infantís. Queizán elixiu como personaxe central da súa obra a unha policía, xa que entende que os profesionais deste gremio, ao contrario que a maioría da xente, están en contacto coa realidade social. A escritora detecta “hipocrisía” e “desinterese” na cidadanía. “Sabemos que existen determinados problemas, pero ninguén quere complicarse a vida”.” A entrevista pódese escoitar aquí: 261211QUEIZAN.mp3.
Entrevista Guerra da Cal a Enric Ucelay-Da Cal
Desde 
o Portal Galego da Língua:
“Continuando com os eventos do Colóquio homenagem a Ernesto Guerra da Cal apresentamos a entrevista realizada a Enric Ucelay-Da Cal, filho do homenageado. Nado em Nova Iorque, de criança aprendeu inglês e, em México, castelhano. Estudou francês como segunda língua no ensino primário e secundário. É autodidata em catalão e italiano por causa do trabalho na Catalunha e na Itália, e graças a uma viagem ao Brasil que realizou com o seu pai em 1959 interiorizou a música do português brasileiro. Catedrático de História Contemporânea pela Universidade Pompeu Fabra, o professor Ucelay-Da Cal tem no seu currículo dous doutorados, focados no nacionalismo catalão, e mais de trezentos artigos publicados em revistas especializadas. À erudição intensamente trabalhada une a curiosidade, herdada do pai, por conhecer e relacionar elementos e saberes aparentemente desligados. Tranquilo e um pouco emocionado pela surpresa da homenagem paterna, o professor participou no Colóquio com a palestra intitulada Uma lembrança em três episódios em que relatou a sua impressão da por vezes nada fácil relação pai-filho.” A entrevista pode verse nesta ligazón.
Eva Moreda: ”Cinguir a emigración á economía en Galicia é evitar facer autocrítica”
Entrevista 
a Eva Moreda en El Progreso:
“Con moitas novelas ás costas a pesares de ter só 30 anos, Eva Moreda case, case asinte cando se lle di que A Veiga é como un tempo distinto (Xerais Narrativa) é a mellor que fixo, e de feito di que «tiña moi claro desde o principio o que quería». Aparentemente sinxela, curta, conta a historia de xente da vila asturiana de Vegadeo, A Veiga, en linguaxe coloquial, emigrada a Londres nos 60, cada un afrontando o seu pasado, presente e futuro dun xeito moi diferente.
– El Progreso: Un dos protagonistas do libro é o propio Londres. Están os barrios dos que escribe coma na época do libro?
– Eva Moreda: Son reais, desde logo, e seguen tengo unhas características parecidas. Pero por exemplo Croydon, daquela, si que era algo así coma unha cidade dormitorio para emigrantes, e moitos deles españois e, polo tanto, galegos. Hoxe, se cadra, eso xa non é tanto así. O que si está tamén moi cambiado é Portobello. Segue habendo o bar Galicia, un colexio español que é un centro do Ministerio de Educación. Daquela, o 90 por cento dos que tiñan alí eran fillos de galegos. Hoxe Portobello é unha zona que está de moda, os prezos encarecéronse e hai un feixe de tendas de roupa, complementos… de marcas de primeira. (…)
– El Progreso: Está escribindo outro libro ou de momento está a descansar?
– Eva Moreda: Estou escribindo un infantil, pero levo tempo con el porque é unha novidade para min. Falei con outros escritores que din que este tipo de literatura é máis sinxela, pero para min non o está sendo. Á marxe de ter que, obviamente, simplificar a linguaxe, tés que simplificar a trama, evitar flashbacks, e non quero facer algo como de Disney, así que hai atopar fórmulas para tratar temas como… a morte, por exemplo, sen que sexa un trauma.”
Antón Patiño: “Para chegar a Lois hai que ter a intensidade que el tiña”
Entrevista 
a Antón Patiño en La Voz de Galicia:
“(…) – La Voz de Galicia (LVG): Despois de todo un ano de falar de Pereiro, ¿cales son as chaves para chegar a el?
– Antón Patiño (AP): Hai que ser fieis á súa identidade. Para chegar a Pereiro hai que ter a intensidade que el tiña para todo.
– LVG: ¿O formato dicionario favorece ese achegamento?
– AP: É axeitado porque pretendo achegar a Lois desde diferentes perspectivas. É un achegamento á súa obra e á súa circunstancia, pero tamén é un xeito de explicar o impacto das mutacións do mundo na segunda metade do século XX. É, ademais, unha achega á miña xeración. O dicionario respecta a simultaneidade das influencias nas 320 entradas que ten. Incorpora material de Piedad Cabo, a que foi a súa compañeira, que completa a visión sobre Lois.
– LVG: ¿Quedan cousas por dicir sobre o escritor?
– AP: Un poeta como Lois Pereiro non se esgota nunca. O carácter da súa obra está blindado conta a xibarización ou contra o esquematismo. É unha obra que nace dun proceso de subtracción e polo tanto mantén vivo o enigma, esas zonas de penumbra luminosa. Pereiro resiste calquera proceso de banalización.
– LVG: ¿No seu caso, quédanlle cousas por dicir sobre o poeta?
– AP: Unha vez que entregue o texto da miña intervención no congreso, creo que cumprín un ciclo de explicar a Lois Pereiro desde a miña proximidade xeracional, pero tamén desde a fascinación pola súa obra, pola súa relación con outras obras.”
Entrevista a Teresa Moure en La Opinión
Entrevista 
a Teresa Moure en La Opinión:
“A escritora Teresa Moure é a gañadora do premio Ramón Piñeiro de Ensaio 2011 coa súa obra Queer-emos un mundo novo. Sobre cápsulas, xéneros e falsas clasificacións. Como era de esperar, tras coñecer a noticia a autora amosouse moi compracida polo galardón, e apuntou que a alegría de recibilo era dobre: “O ensaio é o xenero literario en galego que necesita máis voz, e que se defendan ideas nesta fórmula indica o nivel de madurez da nosa narrativa, por iso este premio val moito para min, por ser conseguido grazas a un ensaio”. (…)
Ademais, na obra, segundo explicou Moure (Mondoñedo, 1969), arguméntase sobre esas fórmulas utilizadas a miúdo nos actos públicos como “boas tardes a todos e a todas”, coas que “se menciona ás mulleres por cumprir, sen un afán transformador, sen pretender que a situación actual cambie”. A lingüista considera que, “a pesar da necesidade de nomear ás mulleres, que foron invisiblizadas históricamente, esa fórmula e moitas outras son insatisfactorias”, porque son un mero compromiso. “Eses que din boas tardes a todos e a todas, despois falan en masculino; no libro aporto algunhas alternativas para mellorar este aspecto, porque nestes momentos o feminismo non está limitado ás mulleres e a min gústame máis falar de xénero, como categoría que atravesa a todas as persoas”, dixo a autora, que aposta por fórmulas como a arroba e o asterisco, para englobar tanto a mulleres como a homes cunha soa palabra. “A literatura galega é tamén queer, non é nin boi nin vaca, senón que trascende todas esas divisións”, sinalou Teresa Moure, que lembrou que o subtítulo do ensaio –Sobre cápsulas, xéneros e falsas clasificacións– fai referencia a ese rechazo das etiquetas e das categorías, “que eliminan a liberdade”. (…)
Moure, profesora na facultade de Filoloxía de Santiago de Compostela, valora positivamente o Premio Ramón Piñeiro polo seu uso do galego “nun momento no que a nosa lingua está sendo machacada desde a Administración e o Goberno”. “Moitas persoas estamos mobilizándonos na súa defensa e formamos a plataforma Queremos Galego; este galardón serve para demostrar que o ensaio en galego segue existindo e hai persoas que queren lelo”, apuntou a autora de Herba moura, que considera o premio “un recoñecemento a todo un colectivo que está loitando polo galego”.”
Entrevista Guerra da Cal a Carlos Durão
Desde 
o Portal Galego da Língua:
“Continuando com as entrevistas sobre Guerra da Cal realizadas o 11 de outubro de 2011, durante o Colóquio homenagem a Ernesto Guerra da Cal, o Prof. Carlos Durão, depois de proferir a palestra intitulada Guerra da Cal entre nós contou-nos como chegou a conhecer o autor de Futuro Imemorial e a manter com ele uma boa amizade em Londres. Carlos Durão, que participa ativamente na elaboração do Léxico da Galiza para a inclusão no Vocabulário Ortográfico Comum da língua portuguesa, explicou também outros aspectos da vida londrina como emigrante galego, como eram as emissões da BBC em galego e o Grupo de Trabalho Galego de Londres. Também deu a sua visão do silenciamento de Guerra da Cal nos meios oficiais da Galiza, e falou da importância da sua obra como impulsora do reintegracionismo atual. (…)”. A entrevista completa pode ser visualizada aqui.
Radiofusión: ‘Homenaxe ao cine e denuncia social conviven na nova novela de Agustín Fernández Paz’
Entrevista 
a Agustín Fernández Paz en Radiofusión:
““Nunca poderán acabar con nós nin esmagarnos. Sempre sairemos adiante porque nós somos o pobo”. Do espírito co que John Ford impregnou a adaptación cinematográfica de As uvas da ira tira Agustín Fernández Paz na súa nova novela. A este e outros clásicos da sétima arte homenaxea o escritor vilalbés en Fantasmas de luz, unha obra que, ao igual que a devandita película, denuncia as consecuencias do capitalismo na vida dos traballadores. “Nun abrir e pechar de ollos, vanse polo sumidoiro as conquistas sociais e laborais que levaban décadas consolidadas”, reflexionou esta tarde o autor nos micrófonos de Radiofusión.
Agustín Fernández Paz atópase, ás veces, a si mesmo recitando frases de filmes que lle deixaron fonda pegada. Porén, non chega ao nivel do protagonista da súa nova novela, Damián, quen toma as súas decisións vitais en función do que aprendeu na gran pantalla. A través deste personaxe que tras quedar no paro comeza a volverse transparente, o autor pretende denunciar a invisibilidade que sofre unha parte da sociedade. Tomando exemplo das edicións en DVD, Fantasmas de luz inclúe “tomas extra”. Fernández Paz engadiu á novela principal seis relatos que, a modo de escenas adicionais, axudan a entender mellor determinados aspectos da historia. O lector conta asemade coa axuda das ilustracións de Miguelanxo Prado, ante cuxo traballo o escritor asegura “quitarse o sombreiro”. Das clasificacións do cinema tira tamén o autor chairego á hora de referirse aos destinatarios da súa nova obra. “Para todos os públicos” está pensada Fantasmas de luz xa que pode resultar de interese, asegura, tanto “para un adolescente como para unha señora de 80 anos”. A entrevista pódese escoitar aquí: 201211FERNANDEZ.mp3.
Alfredo Ferreiro: “A produción poética deberíase publicitar igual que o Camiño”
Entrevista 
a Alfredo Ferreiro en Galicia Confidencial:
“- Galicia Confidencial (GC): Versos fatídicos, é o nome do teu último poemario… E, por que “fatídicos”?
– Alfredo Ferreiro (AF): “Fatídico” é esencialmente unha referencia explícita ao destino, e nese sentido entendo o traballo poético como un proceso gnóstico, como procura persoal de coñecemento; na mesma liña, asumo a poesía e a lingua secular da miña familia como descubertas coas que debo manter o meu compromiso, porque me tocan tan de perto que me definen e axudan a camiñar. Ao tempo, no plano social “fatídico” implica unha predición ou un vaticinio negativo: é o estigma, por un lado, que sofre esta cultura milenaria que foi o faro de media Europa no medievo e que agora, moribunda, non é recoñecida nen polos fillos que amamentou; por outro, a cruz que habemos de portar os escritores comprometidos co país… Non, mellor quero rectificar isto: a actitude dos escritores en galego non é unha cruz senón un facho que portamos desde hai moito con dignidade, e que vai indisolubelmente unida a outras reivindicacións conducentes á liberdade do individuo e da sociedade, tanto no sexual canto no social ou no nacional. Deste modo o esforzo persoal alimenta o compromiso social, e viceversa.
– GC: Que tratas de expresar con este novo libro?
– AF: No sentido do argumentado acima, no libro tento xogar un solitario literario a partir das cartas que a vida me deu, mais como é evidente é un xogo á vista do público o que convida tamén a participar. En que sentido? Primeiro, eu boto as cartas á vista de todos e resitúo e interpreto as imaxes conforme o meu criterio; segundo, ofrezo a configuración das imaxes e dos sons ao lector, que fará as súas valorizacións. Cada man de cartas é un poema, se cadra por iso aparecen tanto no meu texto o destino, o amor, o ceu, a terra, etc. Entendo que todas as autoras e autores fan o mesmo: partir do persoal para tentar atinxir o universal, sen esquecer a sanción do lector, porque ao final a publicación implica un acto comunicativo. (…)
– GC: Que supón, logo, escribir poesía en galego hoxendía?
– AF: Non coñezo as razóns que todas as autoras e os autores teñen para escribir poesía en galego. Para min, despois do xa explicitado, é simplemente algo necesario. Desde o punto de vista do país aínda me parece un recurso pouco explotado. Moitos outros países terían aproveitado comercialmente esta característica, felizmente coincidente con outros países do atlántico europeo, como Portugal e Irlanda. Non hai dúbida de que temos unha produción poética impresionante na Galiza que se debería publicitar, igual que o Camiño de Santiago, o potencial turístico das rías ou do monte atlántico. E por favor, que ninguén argumente que a cantidade é contraria á calidade, porque a pouca cantidade non asegura a calidade. Ao contrario, cando hai escola, no mellor sentido da palabra, é cando o xenio mellor pode florecer, como é evidente. (…)”.
