Xosé Luís Mosquera Camba: “É admirable a enerxía do Batallón”

Entrevista de P. Blanco a Xosé Luís Mosquera Camba en La Voz de Galicia:
“(…) – La Voz de Galicia (LVG): Como lle chegou o certame?
– Xosé Luís Mosquera Camba (XLMC): Dun xeito moi natural, vin a convocatoria e andaba argallando cun texto entre as mans. A maioría da xente que escribimos poesía en galego penso que xogamos á ruleta dos certames, porque non hai moitas opcións para ver publicado un texto. Pareceume oportuno envialo e a partir de aí quedou xa nas mans doutros e doutras. Encantadísimo co premio, claro, mais hai un gran compoñente de sorte e azar nestas cousas. A chamada para comunicarmo dende Cee foi toda unha sorpresa, colleume nun centro de saúde e penso que a miña primeira reacción foi a de pensar que se trataba dun erro, pois con Cee non teño vínculo en directo. De calquera xeito, unha alegría. Sempre son estas novas as que un quere esperar.
– LVG: Que lle parece este certame no 30.º aniversario do Batallón?
– XLMC: É admirable, sorprendente e fascinante que teñan aínda ese folgo, esa enerxía, ese ánimo e esa ilusión por seguir facendo cousas como colectivo. Considero un luxo para calquera comarca ter escrito ese capítulo da historia da literatura galega, neste caso a da Costa da Morte. Gran parte dos integrantes daquela aventura son hoxe nomes inseparables da historia contemporánea da literatura en galego. Que sigan dicindo aquí estamos, e que sigan facendo cousas que continúan a facer medrar as nosas letras, pois é de sacarse a gorra, como se di. (…)”

Xosé Luís Mosquera Camba gaña o I Certame de Poesía Batallón Literario da Costa da Morte

Desde La Voz de Galicia:
“A primeira edición do certame Batallón Literario da Costa da Morte, nesta anualidade na modalidade de poesía, xa ten gañador. O xurado, integrado por Miro Villar, María Lado e Modesto Fraga, con Víctor Castiñeira como secretario, deu a coñecer na mañá deste venres a súa deliberación. Segundo fixo público Castiñeira, foi elixido o traballo Infelices aves, e aberta a plica en directo, resultou ser de Xosé Luís Mosquera Camba, escritor de Guísamo (Bergondo) xa con importante traxectoria. Margarita Lamela, alcaldesa, contactou con el nese momento para trasladarlle a nova, os parabéns e emprazalo á entrega do galardón, que terá lugar o vindeiro 9 de agosto.
Sobre a deliberación do xurado, nada doada e co debate centrado en catro propostas finalistas, Miro Villar explicou que por maioría foi finalmente elixida esta obra. Non se desvelan as autorías e títulos das demais, para que así os seus autores poidan concorrer con elas a outros certames. Sobre o traballo gañador, Villar citou a súa orixinalidade e elegancia do discurso poético, unha creación poética que nestes versos se identifica co mundo das aves e na que hai diálogos metaliterarios con outras artes, tales como a pintura ou o cinema, artes ademais de distintas épocas. Unidade e ritmo foron outras das bondades reseñadas por Villar. Modesto Fraga, pola súa banda, citou as sesenta obras que chegaron a esta primeira edición, «o que significa que estamos diante dun certame que vai ter unha acollida importante en Galicia». A propia traxectoria do autor premiado evidencia tamén o interese que espertou a convocatoria en plumas xa asentadas.
Fraga agradeceu ao Concello e á súa alcaldesa a predisposición para organizar este certame que chega tamén para conmemorar o 30.º aniversario do Batallón Literario da Costa da Morte, un fenómeno cultural sen igual no resto da comunidade. Tamén a Víctor Castiñeira, polo seu traballo imprescindible, «sempre detrás». Miro, Modesto e a propia María Lado son representantes dese movemento. «Tiñamos dereito a ter un certame así nunha vila cultural como é Cee, para nós é unha honra que a Costa da Morte estea hoxe no centro do mapa literario, como o estará tamén toda a semana que vén converténdose na capital da cultura», incidiu Fraga. Dende o propio luns, diversas voces poéticas tomarán as rúas, continuando con ese espírito do Batallón de achegar a creación literaria alí a onde estaba a xente.
Margarita Lamela, rexedora, trasladou o agradecemento ao xurado polo seu arduo traballo, a súa disposición para que este certame siga adiante, e o esforzo por acadar a calidade da que Cee e a comarca son merecedoras. O certame será alternativamente de poesía e de relato curto. Anos pares para os versos ,como foi este 2026, e impares para os contos, que será o caso do 2027. Acadar o premio deste concurso supón para o galardoado 3.000 euros e a publicación da obra.”

Ribeira: homenaxe a Fernando Cabeza Quiles e presentación de Defuntos e santos inocentes

María Solar: “Vivimos de costas á sabedoría dos maiores e iso ímolo pagar”

Entrevista a María Solar en La Voz de Galicia:
“(…) – La Voz de Galicia (LVG): De que quería falar nesta novela?
– María Solar (MS): Do éxito. Do que deixas atrás na vida para conseguilo. De que pasa cando xa tes 50 anos e a túa carreira máis ou menos encamiñada. De como xestionar entón as expectativas. E, por outra banda, dos maiores, que están no punto contrario: remataron de traballar e empezan a facer balance. Balance dos fillos, do que lles devolve á sociedade… Séntense un cero á esquerda, cando realmente son persoas moi válidas. Vivimos de costas á sabedoría dos maiores e iso habémolo pagar como sociedade.
– LVG: A primeira frase do libro é: «O día que morreu o seu pai, Elías estaba desbordado pola crise desatada a causa duns váteres químicos». Cantas voltas lle deu para escollela?
– MS: Non demasiadas. Cando me saíu xa me pareceu que era o comezo. Morre teu pai, que é algo terrible e dramático que sucede só unha vez na vida e tes que estar aí, pero ti estás nun momento surrealista no teu traballo, e para ti ten unha importancia vital. Así que me permitía situar o conflito e o absurdo xa na primeira frase.
– LVG: Na páxina 54, aínda ao principio, escribe: «Todo era esperpéntico». É un aviso a navegantes de por onde vai ir a novela?
– MS: Eu desfruto moitísimo co absurdo. Gústame moito esa idea de que che vaian pasando cousas que te descoloquen absolutamente e teñas que reaccionar a algo para o que non estás preparado para reaccionar. De repente na túa vida aparece unha bomba, literal ou non literal, e tes que tomar unha serie de decisións. Que igual non son as mellores pero nese momento son as que se che ocorren e vas fuxindo cara adiante. A min situar aí os personaxes paréceme un lugar marabilloso para un libro. (…)”

Ramón Nicolás: «Medrar na ”Rusia chiquita” marcou a Begoña Caamaño, ela sentiu o orgullo de pertencer a un mundo no que hai que sachar» 

Entrevista de Ana Abelenda a Ramón Nicolás en La Voz de Galicia:
“(…) – La Voz de Galicia (LVG): Como naceu este libro «pouco ortodoxo», como se coida de advertir?
– Ramón Nicolás (RN): Quixen mesturar a figura de Begoña, a quen admirei como persoa e narradora, e eses paisaxes da infancia dela que foron compartidos por min. E isto é dalgún xeito memoria persoal. Hai memoria, seudobiografía, ficción, e en función dos espazos tamén algúns datos de historia. Pasamos todos os días por lugares de Vigo que aínda se poden pasear polos que viviu Begoña, cheos de historia e significado. A obra deriva de xeito espontáneo dun traballo de investigación cara á docencia co meu alumnado. Pensei «aquí hai un libro!».
– LVG: Ten este percorrido pola infancia da autora a forza de memoria social e, á vez, feitizo de conto.
– RN: O que conto de Begoña está documentado sobre todo en fontes orais, pero hai algo de literatura. Aludín a esa estrutura dos contos e dos relatos. Un dos personaxes que me facilitou a redacción foi Morgana, que me veu da man de Begoña. É Morgana quen coñecía a Begoña moito máis ca min… (ri).
– LVG: Con Caamaño revisitamos mitos. Por que escolleu entoar na escrita esta voz mestiza e coral, que é ao tempo a de Morgana, a de Begoña e a súa propia?
– RN: Está a voz de Begoña, estou eu e está a propia Morgana que o sabe todo, si. E que se traslada de espazo coa ollada de Begoña. É importante ese territorio no que ela se formou, o dos primeiros xogos, as descubertas, os seus comezos a cabalo entre o mundo rural e o mundo urbano. E esa presenza tan curiosa, nun barrio como era O Calvario, de dous cines! (…)”

A Pobra do Caramiñal: presentación de Pontealbar, de Adrián Noia