A Escritora na súa Terra: Eva Veiga. Pontedeume, 2026

Destacado

A Homenaxe O/A Escritor/a na súa Terra, impulsada pola Asociación de Escritoras e Escritores en Lingua Galega (AELG), chega este ano á súa XXXII edición, recaendo na figura da poeta Eva Veiga, de quen se destaca, dentro da súa importante traxectoria vital, a súa amplamente recoñecida obra literaria. Está previsto que sexa homenaxeada en Pontedeume en xuño de 2026.

Esta iniciativa anual conforma xa unha tradición na traxectoria da Asociación, e tense constituído ao longo de máis de dúas décadas como unha celebración na que a terra de acollida do homenaxeado ten unha presenza fundamental. É vontade da AELG honrar escritoras/es procurando o contacto directo coa autora e a súa implicación persoal na xornada de homenaxe.

Unha celebración múltiple e popular en que se vén recoñecendo a entidade literaria de insignes figuras das nosas letras, a través dunha serie de eventos como a entrega do galardón Letra E de escritora (unha peza escultórica), a plantación dunha árbore simbólica elixida pola propia autora, e a colocación dun monólito conmemorativo.

PROGRAMA DE ACTOS

11:30 h. Descubrimento do monólito conmemorativo e plantación da árbore escollida pola autora. No Paseo Fluvial Rosalía de Castro (Pontedeume). Acceso libre para todo o público.
Intervencións de:
– Bernardo Fernández Piñeiro, Alcaldía de Pontedeume.
Cesáreo Sánchez Iglesias, Presidencia da AELG.
– Eva Veiga.

12:30 h. Acto de entrega da “Letra E”.  Casa da Cultura de Pontedeume (Avenida de Raxoi). Acceso libre para todo o público, até completar capacidade do espazo.
Intervencións de:
– Bernardo Fernández Piñeiro, Alcaldía de Pontedeume.
– Lectura da concesión da Letra E. Beatriz Maceda Abeleira, Vicepresidencia da AELG.
– Cesáreo Sánchez Iglesias, Presidencia da AELG.
Laudatio da autora, por Teresa Seara.
– Entrega da peza escultórica, elaborada por Soledad Penalta.
– Eva Veiga. Intervención da homenaxeada. Resposta á laudatio.

14:30 h. Xantar de confraternidade posterior no Restaurante La Ría (Allón, Pontedeume).
As persoas interesadas en participar do xantar deberán anotarse previamente no correo electrónico oficina@aelg.org, indicando o seu nome, apelidos e número de teléfono, até o 2 de xuño de 2026. O prezo é de 40 euros.

Esta ligazón de Google Maps indica o camiño entre os tres lugares, incluído o restaurante.

ANTERIORES MERECEDORES/AS DESTE GALARDÓN

I Edición: ANTÓN AVILÉS DE TARAMANCOS
1995 • Boa, Taramancos

II Edición: BERNARDINO GRAÑA
1996 • Cangas do Morrazo

III Edición: MANUEL MARÍA
1997 • Outeiro de Rei

IV Edición: MARÍA XOSÉ QUEIZÁN
1998 • Vigo

V Edición: XOSÉ NEIRA VILAS
1999 • Gres, Vila de Cruces

VI Edición: UXÍO NOVONEYRA (póstumo)
2000 • Parada do Courel

VII Edición: LUZ POZO GARZA
2001 • Ribadeo

VIII Edición: XOSÉ CHAO REGO
2002 • Vilalba

IX Edición: XOSÉ FERNÁNDEZ FERREIRO
2003 • Nogueira de Ramuín

X Edición: SALVADOR GARCÍA-BODAÑO ZUNZUNEGUI
2004 • Teis, Vigo

XI Edición: PURA E DORA VÁZQUEZ
2005 • Ourense

XII Edición: MARÍA DO CARME KRUCKENBERG
2006 • Vigo

XIII Edición: MANUEL LOURENZO
2007 • O Valadouro

XIV Edición: XOSÉ VÁZQUEZ PINTOR
2008 • Melide

XV Edición: AGUSTÍN FERNÁNDEZ PAZ
2009 • Vilalba

XVI Edición: MARILAR ALEIXANDRE
2010 • Santiago de Compostela

XVII Edición: PACO MARTÍN
2011 • Lugo

XVIII Edición: XAVIER RODRÍGUEZ BAIXERAS
2012 • Ribadeo

XIX Edición: MARICA CAMPO
2013 • O Incio

XX Edición: XABIER P. DOCAMPO
2014 • Castro Ribeiras de Lea

XXI Edición: XOSÉ MARÍA ÁLVAREZ CÁCCAMO
2015 • Vilaboa

XXII Edición: HELENA VILLAR JANEIRO
2016 • Rianxo

XXIII Edición: MARÍA PILAR GARCÍA NEGRO
2017 • Lugo

XXIV Edición: NACHO TAIBO
2018 • Oleiros

XXV Edición: PILAR PALLARÉS
2019 • A Coruña

XXVI Edición: VÍTOR VAQUEIRO
2020 • Santiago de Compostela

XXVII Edición: CONCHA BLANCO
2021 • Cee

XXVIII Edición: XOSÉ MANUEL MARTÍNEZ OCA
2022 • Pontevedra

XXIX Edición: FINA CASALDERREY
2023 • Pontevedra

XXX Edición: EULOXIO R. RUIBAL
2024 • Santiago de Compostela

XXXI Edición: XOSÉ MANUEL BEIRAS
2025 • Santiago de Compostela

Roteiro Camiñando con Otero Pedraio pola Coruña, guiado por Carme Fernández Pérez-Sanjulián

Destacado

O Roteiro Camiñando con Otero Pedraio pola Coruña, guiado por Carme Fernández Pérez-Sanjulián, é unha iniciativa da AELG desenvolvida co apoio do Concello da Coruña, que pretende dar a coñecer as cidades e vilas do país da man das nosas escritoras e escritores, que exercen de guías tomando como base obras propias ou alleas vinculadas a eses espazos. Deste xeito, posibilítase que a cidadanía goce persoalmente dos espazos físicos na súa relación coa memoria literaria.

O presente roteiro xirará arredor da presenza de Ramón Otero Pedraio na Coruña.

Terá lugar o domingo 24 de maio, a partir das 12:00 horas, na cidade da Coruña. O punto de saída será na Praza de María Pita, diante da porta do Concello. A asistencia é gratuíta. Non é precisa inscrición previa.

Escritor Galego Universal 2026: Basim Mohammad Saleh Adeeb Al-Khandaqji

Destacado

O Consello Directivo da Asociación de Escritoras e Escritores en Lingua Galega aprobou o nomeamento de Basim Mohammad Saleh Adeeb Al-Khandaqji, escritor palestino, como Escritor Galego Universal en 2026, como mostra de admiración e profundo respecto pola súa persoa e polo traballo desenvolto na defensa da literatura e a dignidade nacional de Palestina.

Nado en 1983, é Licenciado en Socioloxía, cun mestrado en Estudos Israelís pola Universidade Al-Quds (Abu Dis).

A súa novela Unha máscara da cor do ceo foi galardoada co Premio Booker Internacional de Novela Árabe en 2024. Foi liberado no marco do último acordo de intercambio de prisioneiros.

A súa obra escrita está formada polos seguintes libros:
– Poemario Rituais da primeira amargura, con limiar do poeta e xornalista libanés Zahi Wehbe / Dar Al-Arabiya Lil-Ulum, Beirut.
Alentos: poema nocturno, con limiar do poeta e xornalista libanés Zahi Wehbe / Dar Al-Arabiya Lil-Ulum, Beirut.
– Novela Almiscre da suficiencia: biografía da señora das sombras libres, con limiar do novelista palestino Mahmoud Shuqair / Dar Al-Arabiya Lil-Ulum.
– Novela Narciso da soidade, con limiar do novelista palestino Mahmoud Shuqair / Al-Maktaba Al-Sha‘biyya, Palestina.
– Novela O eclipse de Badr al-Din, con limiar do novelista palestino Ibrahim Nasrallah / Dar Al-Adab, Beirut.
– Novela Alentos dunha muller derrotada, con limiar do novelista palestino Mahmoud Shuqair / Dar Al-Ahliyya, Ammán.
– Novela Unha máscara da cor do ceo / Dar Al-Adab, Beirut.
– Novela O gardián do Holocausto / Dar Al-Adab, Beirut.

Conta con numerosos artigos publicados en sitios literarios electrónicos e en redes sociais. Ten tamén unha páxina secundaria no sitio web Al-Hiwar Al-Mutamaddin, que contén máis de corenta artigos políticos, literarios e en prosa, ademais dunha serie de artigos sobre a realidade do movemento de prisioneiros.

Nas anteriores edicións recibiron este nomeamento as escritoras e escritores Mahmud Darwix, Pepetela, Nancy Morejón, Elena Poniatowska, Juan Gelman, Antonio Gamoneda, José Luis Sampedro, Lídia Jorge, Bernardo Atxaga, Luiz Ruffato, Pere Gimferrer, Hélia Correia, Isabel-Clara Simó, María Teresa Horta, Mariasun Landa, José Luandino Vieira, Ana Luísa Amaral, Lydia Cacho, Joseba Sarrionandia e Shahd Wadi.

Os Premios Lois Peña Novo recaen en Aurora Marco, Xosé Manuel Beiras e o Celta

Desde Nós Diario:
“O servizo de comunicación do Celta de Vigo, a profesora e investigadora Aurora Marco e o político e intelectual Xosé Manuel Beiras son os recoñecidos este ano polos Premios Lois Peña Novo, que entrega a fundación homónima e que en 2026 alcanzan a súa XXX edición.
Os Premios Lois Peña Novo creáronse en 1995 co obxectivo de premiar e recoñecer o labor de persoas, entidades ou empresas que traballan a prol da normalización da lingua galega.
O xurado galardoa o servizo de comunicación do Celta polo seu “traballo sostido desde o ano 2013 na incorporación da lingua galega nun ámbito de enorme repercusión social como é o fútbol profesional, contribuíndo á normalización lingüística e levando o noso idioma a espazos de máxima visibilidade”.
O xurado, neste sentido, valora o uso do galego na comunicación corporativa, nos encontros deportivos, nas ferramentas dixitais, na aplicación oficial, nas redes sociais e na relación coa afección, “moi especialmente entre a mocidade, as familias e a comunidade dixital, salientando a súa capacidade para asociar o galego á emoción deportiva, á pertenza e á modernidade, facendo do idioma unha parte esencial da identidade celeste a través de símbolos compartidos como o himno Oliveira dos Cen Anos, convertido nunha expresión de orgullo colectivo”.
No que respecta a Aurora Marco López, profesora universitaria, investigadora e escritora galega recoñecida polo seu amplo labor no estudo da literatura e da historia cultural da Galiza, o recoñecemento vén “pola súa contribución decisiva a facer visíbeis figuras femininas esquecidas ou marxinadas pola historia oficial e polo compromiso constante coa lingua galega como ferramenta de investigación, divulgación e pensamento crítico”.
O xurado valora unha obra sólida e continuada, con títulos fundamentais como Dicionario de mulleres galegas, Mulleres na guerrilla antifranquista galega, Elas ou Irmandiñas, “que rescataron nomes, vidas e traxectorias imprescindíbeis para comprender a historia do país salientando a unión entre lingua, memoria e xustiza histórica, ampliando o imaxinario colectivo da Galiza e ofrecendo ás novas xeracións referentes femininos, culturais e cívicos expresados desde o galego”.
Por último, Xosé Manuel Beiras é premiado “pola súa longa, coherente e exemplar traxectoria a prol da dignificación da galiza ao longo de máis de seis décadas”. A través da súa obra, do seu labor docente, da súa presenza institucional e da súa intervención constante no debate público, explica o xurado, contribuíu a facer da nosa lingua unha ferramenta de pensamento, ciencia económica, reflexión política e compromiso social”. O xurado valora especialmente a súa participación en proxectos como a Revista de Economía de Galicia e a súa extensa obra publicada, nomeadamente O atraso económico de Galicia, “referencia esencial para a análise crítica e a interpretación da realidade do país”.
A súa personalidade e o seu compromiso” fixeron que moitas persoas, ao longo de varias xeracións, asumisen a galeguidade como unha forma de vida, de pensamento e de dignidade colectiva”.”

María Xosé Porteiro: “Begoña Caamaño foi unha xornalista que entendeu o oficio como servizo á cidadanía”

Entrevista de Raúl Salgueiro a María Xosé Porteiro en Nós Diario:
“(…) – Nós Diario (ND): Neste ensaio afonda na Caamaño xornalista. Cal era a súa mirada sobre o oficio?
– María Xosé Porteiro (MXP): Calquera lectura sobre Begoña Caamaño revela unha enorme coherencia. No xornalismo buscaba o mesmo que na literatura: quería mudar o mundo. Era unha revolucionaria no mellor sentido da palabra, unha persoa inconformista á que non lle gustaban as herdanzas obrigatorias. Nos seus primeiros anos, sobre todo en Vigo, fixo un xornalismo de rúa. Estaba nas manifestacións, correndo detrás da noticia, subindo a unha escaleira de bombeiros en folga para conseguir declaracións ou chegando á emisora co magnetófono baixo o brazo para entregar a crónica a tempo. Non había internet nin facilidades técnicas, pero ela tiña un enorme sentido da responsabilidade e unha intuición moi clara sobre os tempos da radio. Preocupáballe a xente común. Era unha muller do pobo, que tivo a oportunidade de estudar e de traballar, e que quixo contar tanto o que vía como o que desexaba que acontecese.
– ND: No seu ensaio relata a relación de Caamaño con Vigo e Compostela. Que simbolizan ambas as cidades na súa vida?
– MXP: Son, dalgún modo, alfa e omega. En Vigo desenvolveu esa etapa máis de xornalismo de rúa, nunha cidade moi convulsa e en plena transformación social nos anos oitenta. Era unha época de movemento constante e dunha enorme intensidade informativa.
En Santiago chega unha etapa máis estábel no terreo laboral, pero tamén máis centrada na súa gran paixón: a cultura. Ademais do traballo na radio, hai unha dimensión moi importante da súa traxectoria ligada aos artigos, ás colaboracións en medios como A Nosa Terra ou Festa da Palabra Silenciada e aos discursos internacionais nos que representou o feminismo nacionalista galego.
Eu sempre digo que un discurso de Begoña Caamaño era ao mesmo tempo unha peza literaria e unha peza xornalística. Tiña unha capacidade extraordinaria para explicar asuntos moi complexos, polos en contexto e propor unha mirada ética sobre eles. (…)”

Carlos Labraña gaña o IX Premio de Textos Teatrais Roberto Vidal Bolaño coa obra “Sós”

Desde Galaxia:
“O dramaturgo Carlos Labraña gaña o IX Premio de Textos Teatrais Roberto Vidal Bolaño pola obra Sós, segundo acordou por unanimidade o xurado reunido o pasado 21 de maio de 2026 na Biblioteca do IES Ribeira do Louro, no Porriño.
O xurado, integrado por Iván Caloto, Pepa Barreiro, Delio García Represas e Raquel Castro, destacou da peza “que sexa unha obra que aborda un tema de actualidade, a guerra, con especial tenrura e sensibilidade; ademais de pola súa linguaxe poética, escrita cun delicado coidado da lingua”.
Na acta do fallo tamén se subliña que “a dramaturxia xoga cunha estrutura que separa o universo íntimo e o máis social dándolle relevancia a partes iguais e as anotación son en realidade poemas que transmiten un sentimento profundo que te leva á reflexión”.
O xurado considerou ademais que se trata “dunha obra moi acaída para o público xuvenil pola temática actual que trata, tanto para a súa representación como para a súa lectura”. (…)”