Domingo Tabuyo: “Seguiremos loitando para evitar que o ceo caia sobre as nosas cabezas”

Entrevista a Domingo Tabuyo en Galicia Hoxe:
“- Galicia Hoxe (GH): En que xénero literario estás máis a gusto: poesía, novela, ensaio, crítica, teatro…?
– Domingo Tabuyo (DT): Eu navego máis tranquilo nos mares da poesía, na que nacín a este mundiño de letras e onde comecei a facer construcións poéticas que soportaron as probas de carga de editores e premios literarios, e polo tanto a miña Ítaca estará sempre onde residan os versos indispensables para construír reflexións e denuncias. A novela é a miña segunda patria, e a pesar de precisar credenciais moi distintas, son case un cidadán asiduo deste espazo creativo e pretendo continuar facendo letras verticais de poemas e horizontais de novela porque son as dúas maneiras creativas coas que podo achegar voz e reflexión no noso tempo e na nosa sociedade.
– GH: A túa nova novela Svea Kött, é para ti a máis “lograda” polo de agora?
– DT: Svea Kött é a miña última novela e, polo tanto, a que incorpora máis e mellores elementos narrativos, recursos e tramas que fan dela unha novela que vai gustando e que recolle moi boas valoracións por arte de xente moi diversa. Estou moi satisfeito de como vai indo, e tanto na presentación en Santiago por parte de Francisco Caamaño, como na de Méndez Ferrín en Cambados, as diseccións que fixeron da obra e a valoración obtida foi altamente positiva. En calquera caso, un o que pretende é mellorar cada día e en cada obra e iso é o que pretendo e pretendín sempre, polo tanto sempre a seguinte será a mellor. (…)
– GH: Podería definirse como de esplendor o momento actual da literatura galega?
– DT: A escrita galega está nun gran momento, cun alto nivel de títulos, de publicacións e de autores que van tendo recoñecemento a nivel nacional e internacional. Dende as institucións e dende os medios públicos debe facerse un esforzo maior para difundir e divulgar esta riqueza que Galicia posúe, e axudar á promoción da lectura e das novas voces que asoman entre os mozos.”

Manuel Portas: “Apaixóname crearlle vidas e mundos a rostros do común”

Entrevista a Manuel Portas en La Voz de Galicia:
“- La Voz de Galicia (LVG): ¿Ten que ver coa busca de aire fresco na literatura galega?
– Manuel Portas (MP): Estase facendo unha narrativa moi boa no país, moi boa, e estase recoñecendo internacionalmente. Creo que a narrativa ten que ensaiar novas fórmulas, arriscar. Necesita a conivencia co lector, e paréceme imprescindible o hibridismo. A narrativa tense que mesturar con outras expresións artísticas como en orixe o fai a poesía.
– LVG: De aí o disco que inclúe a novela [Un dedo manchado de tinta]. ¿Como naceu a idea?
– MP: É casual, aínda que hai tamén algo causal. Deuse a coincidencia de ter á vocalista de Loaira, Clara Pino, traballando no mesmo centro. Leu o orixinal do libro e acabou convertendo en texto poético, que logo musicou, seis temas creados a partires doutros tantos personaxes que aparecen na novela. É un produto diferente a partir da mesma materia artística. Hai que ir por aí.”

‘Exipto será o gran protagonista do novo traballo de Cesáreo Sánchez’

Cesáreo Sánchez é arquitecto técnico, poeta é presidente da Asociación de Escritoras e Escritores en Lingua Galega (AELG). E, ademais de todo iso, un gran viaxeiro. O seu pasaporte está cheo de selos de multitude de países e Europa, América ou Asia. Pero, entre todos eles, un marcouno para sempre: Exipto. Das súas estancias na terra dos faraóns nace o seu último traballo, no que aínda se atopa traballando e que levará por título O caderno do Nilo. Será un libro que saia do prelo máis de dous anos despois do seu último poemario, O paraíso das sombras, que recollía vinte anos de traballo, e é que Cesáreo Sánchez é un escritor dos de antes.
“Eu sempre traballo con distintos ritmos, en varios libros a un tempo. Entón, despois de lanzar un poemario no que investín tantos anos e que revisei tantas veces, pensei que chegara o momento de reflectir as miñas viaxes por Exipto”, sinala o presidente da AELG, que se considera unha persoa con “gran paixón” por coñecer outras culturas.
“Despois de viaxar polo Mediterráneo e por Grecia, chegar a Exipto para min significou ir ao lugar onde se superpoñen os temos históricos con maior evidencia, onde toda Europa foi para comprenderse a si mesma e onde parte todo o que ten que ver coas relixións monoteístas, e onde, antes ca min, foron moitos outros escritores. Todo isto superponse en algo moi concreto que é o Nilo, un río que enxendra historia, cultura… Todas estas circunstancias fóronse acrisolando e acabaron no que mellor sabe facer un poeta”, sinala Cesáreo Sánchez.
Por outra banda, considera que o froito deste traballo “non vai ser un libro de poemas á antiga usanza” ou “ao xeito habitual no que eu escribo”. “Volverei a el, pero creo que era moi importante poder poetizar ao meu xeito a historia, os territorios, todo o que é Exipto”, sinala.
Con respecto á estrutura do texto, pese a prudencia que caracteriza a Cesáreo Sánchez –”un pensa e propón, pero ao final o poeta que hai dentro de un é o que dispón”–, este vai seguir a forma da propia viaxe, dos camiños percorridos polo viaxeiro, partindo do que supón para o protagonista “sentirse dentro doutro territorio para retornar ao propio”, e é que para el, “o poeta, se non é capaz de vivir o que está escribindo, non é poesía, é outra cousa”.
Por último, O caderno do Nilo tamén será, segundo o seu autor, “unha reflexión sobre todo aquilo que ten que ver comigo como ser humano, como persoa que pensa o tránsito do tempo, da historia, do froito dunhas viaxes que van dende 1989″, ano no que Cesáreo Sánchez chegou a Exipto por primeira vez.” Vía Xornal.

Xesús Manuel Marcos: “Quixen mostrar as entrañas do que pasa nas misións de paz”

Entrevista a Xesús Manuel Marcos en Faro de Vigo, desde Xerais:
“- Faro de Vigo (FdV): A temática da guerra non é frecuente na narrativa galega. Por que se decidiu a afrontala -e, ademais, dun xeito tan brutal en O bebedor de rakia?
– Xesús Manuel Marcos (XMM): A novela non xurdiu desa forma, como posibilidade de “afrontar” unha determinada temática. Simplemente, coñecía unha serie de circunstancias acontecidas nese lugar (a guerra de Bosnia) e nese periodo de tempo (1992–93),e pensei que podería intentar escribir unha historia. Por outra banda, a cuestión das misións humanitarias é algo que está en boca de todos, mais as informacións que abordan isto quedan na superficie, e non sabemos moi ben que se fai alí e como se desenvolve o traballo dos militares destinados nestes lugares. Polo tanto, intentei, a través dos meus personaxes, mostrar as entrañas do que aconteceu nunha destas misións, co fin demostrarlle ao lector aspectos seguramente descoñecidos para el. (…)
– FdV: O feito de vivir en Madrid, que perspectiva lle dá sobre a literatura galega que se está a facer e de que xeito inflúe na súa propia obra o residir fóra de Galicia?
– XMM: O que percibo é a existencia dunha literatura rica, variada, cunha serie de autores que contan coas lecturas e a experiencia na escrita suficientes para facer o que lles pete. Ademais, conflúen arestora escritores de varias xeracións, todos con grande madureza. Por outra banda, estamos diante dunha literatura pouco promocionada e valorada, tanto dentro como fóra de Galicia e, polo tanto, ignorada en boa medida. Polo demais, vivir nunha cidade como Madrid inflúe sobremaneira nun escritor, xa que somos como esponxas. O tipo de vida e as relacións que se establecen son distintas, iso afecta e cambia a túa escrita porque tamén te cambia a ti. Tematicamente, de certo que amplía as perspectivas e as posibilidades. O acceso a todo tipo de información tamén é unha axuda importante á hora de buscar novas cousas que contar. No meu caso, que me criei nunha pequena aldea courelá, os contrastes son enormes. Todo isto, sen perder a perspectiva, sen esquecer quen son, de onde veño e que cousas quero contar.
– FdV: Unha boa parte da súa produción enmárcase no campo da chamada “literatura xuvenil”. Vde. ten en conta a idade do público ao que se dirixe?
– XMM: Cando se trata da mal chamada “literatura xuvenil”, non o teño en conta. Supoño que si o tería no caso de escribir literatura infantil. Por unha cuestión de madureza no lector. Aínda que ultimamente é este tipo de lector o que máis me sorprende, pola súa imaxinación e creatividade, pola súa total implicación perante calquera proposta. Cada día me sinto máis a gusto na súa compaña.”