Desde Nós Diario:
“Con motivo do aniversario dos 50 anos da publicación de Seraogna, obra senlleira da literatura galega e cuxo autor é o poeta ponteareán Alfonso Pexegueiro, o IES do Barral de Ponteareas (O Condado) convocou o I Concurso de poesía “Seraogna”: a escola sen acoso. Un certame poético dirixido a toda a comunidade educativa da Galiza.
O xurado, composto por persoas de recoñecido prestixio no eido cultural, vén de dar a coñecer a súa decisión. Neste senso, na modalidade A, na que podían participar alumnado de entre seis e doce anos, o poema gañador foi Vivo no silencio de Arwen Fernández García de Nigrán (comarca de Vigo). O segundo posto foi para Sofía Garea Broullón do Colexio Divino Salvador de Vigo, seguida do poema Dende ben pequena de Catalina Meijueiro Miragaya do CEIP Feliciano Barrera de Ponteareas.
Na modalidade B, entre 13 e 18 anos, o galardón foi para Adara Soto Vidal do IES Rosalía de Castro de Santiago, polo poema Afogar o siencio. Pola súa parte, o segundo e terceiro premio foron obtidos por Xulia Cuevas Rodríguez e Cristina Vicho de la Fuente, respectivamente.
Por último, na modalidade para persoas de máis de 19 anos, o primeiro premio recaeu no poema Artesa de voz de Mª. Soledad García Riveiro. Mentres que a prata e o bronce foron para Iván Márquez Carballo e Francisco Javier Sánchez González, respectivamente. A entrega de premios terá lugar no IES do Barral o vindeiro 29 de maio ás 12 h.”
Arquivos da etiqueta: Nós Diario
Pere Tobaruela, novo correspondente da Real Academia Galega: “A banda deseñada ou libros con información gráfica recuperan lectorado”
Entrevista de Antón Escuredo a Pere Tobaruela en Nós Diario:
“(…) – Nós Diario (ND): Para ser correspondente da Real Academia Galega hai que ter detrás unha traxectoria.
– Pere Tobaruela (PT): Desde logo. Falar da miña traxectoria e dos meus méritos como podes comprender é un pouco difícil mais obxectivamente é así. Unha institución da envergadura da Academia, sobre todo, necesita persoas cunha traxectoria avalada pola súa profesión, polas súas capacidades ou polas titulacións académicas. No meu caso, son unha persoa vinculada á lingua galega e comprometida. Sobre todo, creo que na Academia agora tamén se busca un compromiso coa nosa lingua e a nosa cultura. Nese sentido, a miña traxectoria literaria de todos estes anos é un aval diso, ademais doutras facetas desenvolvidas en Catalunya e aquí no eido da xestión cultural e vinculación máis práctica, non tan literaria. (…)
– ND: Fálase moito de que agora a xente máis nova non le tanto literatura. Que opina?
– PT: Non se trata de ler máis ou menos. Trátase da capacidade de concentración. A dispersión na que vive hoxe inmersa a nosa mocidade polas novas tecnoloxías. Por iso hai unha capacidade moi pouco desenvolvida e a lectura reséntese nese sentido. Mais hai novos rexistros literarios como é a banda deseñada ou como son os libros con máis información gráfica que creo que recuperan ese lectorado. (…)”
Paula Carballeira: “Con este libro quixen achegar á xente a faceta de Begoña Camaño máis íntima, máis alegre”
Entrevista de Diego Gonzalves a Paula Carballeira en Nós Diario:
“(…) – Nós Diario (ND): Por que decide escribir sobre Begoña Camaño?
– Paula Carballeira (PC): Porque coincidindo coas Letras Galegas, onde se vai facer moito énfase na súa faceta literaria, eu, que fun amiga de Begoña, unha das moitas amigas que tivo en diferentes eidos, quería pór a miña visión dela desde unha perspectiva que quizais non é tan coñecida ou que ao mellor non tiña tanta presenza no mundo literario, que era a máis transgresora de Begoña, máis implicada coa sociedade, con diferentes tipos de conflitos sociais, e que ten moito a ver para coñecer a súa figura e para explicar tamén o seu posicionamento literario. Polo tanto, eu quería abrir varias portiñas a esa Begoña comprometida, a esa Begoña loitadora e a esa Begoña que tiña na miña lembranza.
– ND: Que é o que máis destacaría desta faceta de Caamaño?
– PC: Destacaría que Begoña, que era xornalista, sabía moi ben como chegar á xente, onde pór o foco; sobre todo en situacións inxustas, que vivimos habitualmente. Ademais, ela, que tiña ese don da palabra, tanto oral como escrita, servía como ponte para que outras voces se puidesen escoitar.
Por iso, eu quixen facer unha peza de teatro na que dalgún modo remitise á radio, onde ela tamén desenvolveu moito a súa faceta profesional, e onde ela non só ofreceu a súa voz, senón que tamén deu oportunidades de que outras voces se escoitasen. (…)”
Andrea Nunes Brións: “Begoñísima lémbranos que a maxia máis poderosa é a que nace do colectivo”
Entrevista de Sergio Casal a Andrea Nunes Brións en Nós Diario:
“(…) – Nós Diario (ND): Que achega Begoñísima á visión sobre a vida e obra de Begoña Caamaño?
– Andrea Nunes Brións (ANB): Esta publicación quere ser unha porta de entrada á figura de Begoña para lectoras e lectores novos. Non é propiamente unha biografía ao uso, senón un relato que intenta transmitir quen foi e que defendía Bego: unha muller comprometida coa lingua, co feminismo, co antimilitarismo e co xornalismo crítico. O libro busca achegar a súa historia dun xeito próximo e emocional para que as novas xeracións poidan descubrir non só a autora, senón tamén a persoa que era e o contexto no que desenvolveu a súa voz. Ademais, Begoñísima lémbranos que a maxia máis poderosa é a que nace do colectivo. É tamén unha homenaxe a todas as persoas que se organizan, que soñan xuntas e que transforman o mundo desde o coidado e a rebeldía.
– ND: Como persoa achegada a Begoña, que elementos destaca dela como escritora, como xornalista e activista e como persoa?
– ANB: Begoña Caamaño tiña unha enorme claridade ética. Como xornalista, foi unha voz moi lúcida e valente, sempre comprometida coa realidade do país, co feminismo, co antimilitarismo, coa defensa dos dereitos sociais e con moitas máis cuestións. Como escritora, tiña unha capacidade extraordinaria para revisar os relatos tradicionais e darlles unha nova perspectiva, especialmente desde as mulleres que quedaron nas marxes das historias oficiais.
E como persoa, destacaría a súa xenerosidade e a súa capacidade de escoitar o resto. Era alguén que acompañaba, que abría espazos e que facía comunidade arredor dela. (…)”
Bieito Iglesias, escritor: “Cando escribes relatos tes máis liberdade para xogar cos recursos literarios que nunha novela”
Entrevista de María Amigo a Bieito Iglesias en Nós Diario:
“(…) – Nós Diario (ND): Que posibilidades expresivas lle ofrecen os relatos a respecto doutros xéneros?
– Bieito Iglesias (BI): O relato ten a vantaxe de que permite certa variedade, porque nunha novela ten que haber un fío condutor. Nos relatos, eu polo menos, atopo máis liberdade para xogar co que son os recursos literarios, os cambios de tempo, o ritmo… Ofrecen unha maior liberdade creativa a respecto doutros xéneros que exixen unha maior disciplina.
– ND: Como axuda o humor nesta obra a tratar temas que poden resultar máis sensíbeis ou delicados?
– BI: Hai varios tipos de humor. Hai veces nas que o humos é amábel e empático, e nese caso é unha especie de velo que vale para atenuar situacións ou conflictos que resultarían demasiado duros. Outras veces o humor é unha arma, unha sátira, serve para agudizar a crítica. Neste libro hai un pouco de todo: hai relatos que son satíricos, que son críticas máis ou menos exaxeradas de certas situacións, e noutros casos, en cambio, o humor funciona como unha especie de analxésico. (…)”
Máscaras e ambición: Fernández Mallo explora a xungla do mundo empresarial
Entrevista de Manuel Xestoso a Marcelino Fernández Mallo en Nós Diario:
“A delegación dunha multinacional vive un ambiente de máxima tensión e desconfianza. Tras un brusco cambio no organigrama da dirección comezan a darse movementos estraños que desembocan en secuestro e asasinatos. A última novela de Marcelino Fernández Mallo, Cen Ilíadas (Toxosoutos), sitúa no mundo da empresa un thriller que presenta o 25 de marzo na Libraría Couceiro de Compostela, acompañado de María Obelleiro e Lourenzo Fernández Prieto.
Fernández Mallo, un economista cunha longa traxectoria literaria, recoñece, en conversa con Nós Diario, que a súa carreira profesional en diferentes sectores empresariais influíu na creación dos perfís e vicios que retrata na novela. “Indubidabelmente. Todo exercicio de ficción parte sempre dunha base real. Neste caso, a identificación é clarísima por dúas vías fundamentais: o escenario, que é o da multinacional –coas súas estratexias e relacións complexas coa administración– e a riqueza de perfís humanos cos que tratei”.
Eses perfís humanos reflicten personalidades moi específicas que se definen pola súa posición na xerarquía da empresa, porque esta “ten tantos postos e funcionalidades que as distintas personalidades emerxen desde o máis fondo. Iso é moi enriquecedor para un escritor e trasládase aos personaxes, que están moi marcados polo que eu defino como un teatro de aparencias”.
Un teatro de aparencias que provoca unha dualidade entre o perfil profesional e persoal das personaxes. “Esa dualidade é visíbel desde o primeiro contacto que tes con esta xente. Teñen un modo de comportarse na casa ou cos amigos, pero poñen unha máscara no momento en que pisan a oficina. Alí teñen obxectivos moi específicos e o seu primeiro propósito, por riba de calquera outro, é sobrevivir”. (…)”
Eugénio Outeiro, escritor: “Desde que empecei a escribir, tiña a idea de facer algo que homenaxease a Illa de Arousa”
Entrevista de María Amigo a Eugénio Outeiro en Nós Diario:
“(…) – Nós Diario (ND): Antes de escribir o libro, que papel ocupaba esta historia de represión na súa memoria persoal?
– Eugénio Outeiro (EO): Son historias que escoitei durante toda a vida, desde pequeno na casa, contábaas meu pai. Dalgunha maneira fun crecendo con elas como se fosen algo normal, aínda que eran terríbeis, pero como moitas outras cousas da infancia víaas como algo cotiá, non lles daba importancia. Meu pai decidiu recoller estas historias nun libro, chámase Papel de Estraza (Fernando Salgado e Juan Otero). Cando lin o libro foi cando tomei conciencia da dimensión de todos os feitos do 36. Ao ser unha historia xa coñecida, chegoume máis fondamente. Ademais esta era unha historia de familia até certo punto, aínda que ningún dos mortos era familiar directo meu, a miña familia si que estivo alí.
– ND: Como a contorna da Illa influíu no seu proceso creativo e na escrita?
– EO: Eu son da Illa de Arousa, aínda que vivo fóra, pero penso que todos os que nacemos nunha illa temos unha relación especial con ese territorio. Desde sempre, desde que empecei a escribir, tiña a idea de que quería facer algo para homenaxear a Illa, pero non atopaba a escusa, e isto deuma. A paisaxe aparece citada en moitos versos, sobre todo a paisaxe marítima, o mar é a metáfora máis importante do libro.
Son budista, e na tradición budista, concretamente na Mahāyāna, a metáfora do mar serve para explicar o que é a conciencia fundamental, a Alaya. Esta sería a conciencia depósito onde se gardan as mentes de Karma e da cal sae todo o que existe. Buda viaxa da India a Sri Lanka, que precisamente é unha illa. A metáfora que configura a historia é a do mar, entendendo o mar como algo en si mesmo, como a conciencia fundamental da que saen ondas.
Esta idea está implícita en todo o meu libro, eu mesmo sentinme como unha onda dese mar de conciencia e desa historia. O que quixen foi esculpir unha onda e que esa memoria fose vista. (…)”
Tamara Andrés: “Sentía a necesidade de reparar a historia e a identidade de Matilde Lloria a través do libro”
Entrevista de María Amigo a Tamara Andrés en Nós Diario:
“(…) – Nós Diario (ND): Como descubriu Matilde Lloria e que foi o que lle espertou tanto interese sobre a súa figura?
– Tamara Andrés (TA): O seu nome xa estaba na miña tese de doutoramento, pero apenas puña datos sobre ela. Marchei a vivir uns meses a Valencia, que é xusto a cidade onde ela morreu. Como estaba alí, entráronme ganas de investigala. Metín o seu nome no buscador e aparecían fotos de poetas que non eran ela. Tiña moita curiosidade, porque todas as pistas me levaban a sitios erróneos, eu quería saber quen era Lloria e por que a súa identidade non transcendera, nin na literatura galega, nin na valenciana. Confundíase moito a súa figura coa de Pura Vázquez ou coa de Ángela Figuera Aymerich. Sentía a necesidade de reparar a súa historia dalgún modo.
– ND: Todo o proceso de investigación descrito no libro, até que punto sucedeu na realidade?
– TA: É verídico na base, pero no libro está ficcionado en virtude da materia literaria. Eu marcho a Valencia e aí comezo o meu proceso de investigación e cando volvo á Galiza investigo os poemarios que fixo aquí. Tiña todo o tempo a sensación de que esta muller estaba fragmentada en dúas partes, de aí tamén o título do libro.
– ND: Como influíu a súa formación de tradutora á hora de crear este libro?
– TA: Un dos primeiros libros que lin que a mencionaban foi unha antoloxía de poesía valenciana de Joan Fuster, aí aparecía un título que era ‘Caixeta de música’, un poemario supostamente inédito. Cando cheguei á Galiza vin que un dos seus poemarios en galego chamábase ‘Caixiña de música’, e si que estaba publicado. Creo que isto foi unha auto-tradución, aínda que non hai ningunha indicación que remita a isto no texto en galego. (…)”
O ‘Bestiário’ de Vítor Vaqueiro e Ánxel Huete: unha nova mirada sobre a mitoloxía galega
Entrevista de Manuel Xestoso a Vítor Vaqueiro e Ánxel Huete en Nós Diario:
“Agora, Vaqueiro publica, xunto co artista Ánxel Huete, Bestiário (Néspera editora) un novo volume que nos abre as portas a un mundo de estadeas, cocas, mouras, lobishomes, sereias e xacias, entre outras figuras fantásticas. Case medio cento de seres máxicos que conforman unha mitoloxía recoñecíbel e que resume unha visión do mundo.
“A idea parte dun encargo que me fixera Nós Diario para unha serie de pequenos artigos que aparecían tres veces por semana e que constituían unha especie de catálogo de seres fabulosos”, explica Vaqueiro en conversa con este xornal. “Eran textos moito máis breves dos que aparecen neste libro, pero que funcionaron como detonador para recuperar un proxecto que eu tiña hai corenta anos e que, daquela, abandonara. Case catro décadas despois, con máis experiencia neste campo, decidinme a retomalo e de aí naceu este libro”. (…)
“Os textos están traballados literariamente pero, efectivamente, non quería desviarme da tradición popular. O que se relata é o que a xente aínda cre en moitos lugares do país e, sobre todo, o que todo o mundo cría hai cen anos”, afirma Vaqueiro.
E nesa busca do simbólico entraba tamén a parte da ilustración: “Non quería unhas ilustracións descritivas, que fixesen deseños que reproducisen figuras de maneira realista. Iso xa estaba feito, e eu buscaba outra cousa. E con esa teima na cabeza, pensei en Ánxel Huete, a quen coñezo desde hai case cincuenta anos e que me parecía o autor adecuado precisamente porque é un pintor abstracto”, relata.
“A idea de Vítor de non ser excesivamente descritivo foi a que me convenceu para aceptar este reto: o certo é que os dous nos entendemos perfectamente”, declara Huete. “Non tiña moito sentido facer algo literal , e por outro lado, eu non quería tirar dun exceso de representación, non quería ser disciplinado nese sentido e, daquela, tomei como guía o concepto de pictograma”. (…)”
Antón Costa Rico: “O importante para Viqueira é a formación do carácter e a personalidade do alumnado”
Entrevista de Sergio Casal a Antón Costa Rico en Nós Diario:
“(…) – Nós Diario (ND): Cales son as principais cuestións filosóficas que afronta Viqueira como pensador?
– Antón Costa Rico (ACR): Está moi ligado ás cuestións filosóficas e psicolóxicas. A conciencia humana, a ética e a estética incluso. Os seres humanos somos actividade e dinamismo, un feixe de posibilidades e creatividade que debemos desenvolver con outras persoas, en comunidade. A partir desas ideas hai un substrato filosófico influído polo neokantismo marburguense e, particularmente, polo filósofo alemán Paul Natorp, que fala bastante da construción de comunidades humanas e faino en clave idealista.
– ND: Que aspectos do pensamento humanista de Viqueira resultan máis destacábeis?
– ACR: Tendo en conta o anterior, el di que Galiza tamén é unha comunidade humana. El é membro da institución libre de ensinanza e as persoas ligadas a esta institución teñen un fondo de conexión filosófica con outro filósofo alemán que é Krause. A tradución dos seus textos de alemán fíxose ao español cun título que é El ideal de la humanidad. Hai unha idea de que o conxunto da humanidade é moi orgánico entre si. Son pezas e momentos de realización progresiva a unha superior humanización. (…)”
