Soledad García Riveiro: “Os premios danme forzas para seguir loitando por un mundo máis xusto e humano”

Entrevista de Jose Antepazo a Soledad García Riveiro en Faro de Vigo:
“(…) – Faro de Vigo (FV): O seu proxecto Emocionaria. Un conto, unha emoción cumpre cinco anos. Que cambiou desde os seus inicios ata hoxe en día?
– Soledad García Riveiro (SGR): Sobre todo, cambiou a ilustración. Agora fago todo eu en solitario: escribo, ilustro, maqueto, difundo, organizo os eventos… É unha loucura de traballo. Facendo balance e mirando para atrás, non sei como fun capaz de chegar a tanto. Aproveito todo o tempo libre que teño, é a miña paixón.
Hai moito dos meus pais en Emocionaria. Eles son os meus grandes referentes e ensináronme o valor da nobreza, do traballo duro, da humildade e de facer as cousas con corazón. Ese legado camiña con cada paso que dou. (…)
– FV: Facendo alusión ao nome, se tivese que describir estes cinco anos de Emocionaria cunha emoción, cal sería?
– SGR: A alegría. Cada vez que a un neno lle gusta un dos meus libros ou está a signar e cantar comigo nas presentacións é incrible. O outro día, ao rematar o contacontos unha nena abrazoume como se non houbese mañá e iso para min foi impresionante. Esa sensación de que uns nenos que non che coñecen de nada veñan a abrazarte é marabilloso, así que quédome coa alegría seguro. (…)”

Miguel Anxo Fernández, escritor e teórico do cinema: “A novela policial sempre tomou o pulso á sociedade do momento”

Entrevista de Antón Escuredo e Miguel Anxo Fernández en Nós Diario:
“(…) – Nós Diario (ND): Frank Soutelo leva camiñando connosco case un cuarto de século. Como mudou a súa ollada e a súa maneira de abordar os casos en todo este tempo?
– Miguel Anxo Fernández (MAF): Eu sempre me preocupei por facer que o personaxe evolucionase bioloxicamente comigo. Neste senso, na triloxía estadounidense, onde se forma como detective, sempre ten en conta as raíces galegas. Os referentes que collín para o personaxe son os da miña madriña, que naceu en Nova York; o seu pai, que era de Punxín, e a nai, de Vigo. Sempre viaxou e eu tiven moitas experiencias de como falaba do noso país. Daqueles recordos e do seu carácter collín a percepción que teñen os estadounidenses do noso. O primeiro recurso que ten o personaxe para resolver os casos é a violencia, foi o que aprendeu primeiro en Nova York e despois nos Ánxeles, unha actitude innata que teñen nese país. Alí conta con licenza de detective e pode levar armas. A partir da cuarta incorpórase á Galiza por ter aquí a familia: o seu pai é de Soutelo de Montes (Forcarei) e a súa nai, de Muros. Aquí xa non conta con licenzas e creei varios personaxes complementarios sempre dentro da verosimilitude. Aparecen a detective Dalia Maxino, o garda municipal Franeiras, o garda civil xubilado chamado Poncio e a tía Castora, que achega a sabedoría popular.
– ND: A súa terra natal convértese nun dos escenarios centrais da trama. Como foi o proceso de ficcionar e encher de “segredos inconfesábeis” un espazo tan familiar para vostede?
– MAF: Quería intentalo. Se na anterior novela o marco era todo o país, aquí procurei un ambiente pequeno, onde todos se coñecen. Non é moi habitual, neste tipo de escenarios, que haxa asasinatos como acontece nas cidades; aquí as vítimas son coñecidas. Hai unha transcendencia mediática que permite ao autor sacarlle todo o rendemento. A propia casa que aparece na capa é unha vivenda singular do século XIX que existe no Carballiño. Ten como característica curiosa que os laterais son de latón pintado e, dependendo da hora do día ou de se chove, cambia de cor; tiña que aparecer na novela. Ademais, engado algúns capítulos que transcorren en Cambados, en Vigo e en Muros.
– ND: Como inflúe ser historiador e crítico cinematográfico na planificación da estrutura e do ritmo visual desta novela?
– MAF: Fago literatura de xénero, polo tanto popular, a que sempre tivo mala prensa. Hai sempre unha distinción entre a alta literatura e a de xénero. A primeira dáme un pouco de medo, como acontece co cinema de autor, que se vai demasiado ao lado do autor. Chega un momento en que as películas semellan máis un exercicio onanista que unha forma de comunicar. Cando escribes unha novela ou fas unha película, buscas comunicarte ao nivel que sexa co espectador ou co lector. Se non existe comunicación, non vale para nada.
Procuro darlle á novela policial o que foi sempre: o pulso da sociedade do momento. Ademais da resolución dun caso están tamén as periferias, as reflexións. Aquí toco o feminicidio, os malos tratos, o tema dos migrantes, a especulación inmobiliaria e o tráfico de arte. Todos están de actualidade, aparecen na prensa diaria. Logo está o traballo de pólo no papel e aí recoñezo que o ritmo é cinematográfico. Os capítulos son secuencias. Neste caso xogo co flashback. Con todo, cando escribo non son disciplinado. A literatura, para min, é satisfacción persoal. Eu divírtome escribindo e non son disciplinado. Non fago como os escritores que teñen un horario, escribo cando teño ganas. Tampouco aspiro a nada, aínda que nove novelas dun detective sexan un récord neste país. (…)”

Miguel Anxo Fernández: “A novela policial é literatura, enténdoa como unha maneira de tomarlle o pulso á realidade”

Entrevista de David Cofán a Miguel Anxo Fernández en La Voz de Galicia:
“Frank Soutelo está a piques de celebrar as súas vodas de prata. O ano que ven cúmprense 25 anos da publicación da novela que o deu a coñecer, Un nicho para Marilyn, da man do seu creador, o escritor e crítico de cine, Miguel Anxo Fernández (O Carballiño, 1955). Unha saga que, na véspera deste aniversario, engade unha nova entrega con Buscando a Dalia. Editada por Galaxia, é o oitavo capítulo das aventuras deste célebre detective de pais galegos afincado nos Estados Unidos, e mais dos seus carismáticos acompañantes.
Desta volta a trama desenvólvense principalmente no Carballiño, e como o propio título indica, deberán atopar a unha desaparecida Dalia Maxino, e resolver unha serie de asasinatos que teñen atemorizada a vila ourensá. Escrita con honestidade, tratando de atrapar ao lector sen caer no barroquismo, Miguel Anxo Fernández defende o valor da novela negra coma ferramenta para comprender o presente. «A novela policial sempre xogou, na mentalidade dos críticos, na segunda división. É algo co que discrepo totalmente: é literatura e enténdoa como unha maneira de tomarlle o pulso á sociedade e á realidade», explica.
«Nos tempos de Agatha Christie a novela negra tiña o método dedutivo, no que hai un asasinato e teñen que atopar ao autor. A novela policial actual non vai diso, no caso de Frank Soutelo, nin o lector nin o propio Frank saben quen é o asasino dende o principio. Usan a trama como coartada para aportar unha mirada crítica», enfatiza o escritor. Fernández define a Soutelo coma un «tipo romántico no sentido dun Robin Hood», aínda que recoñece que «non é un supermán», polo que, tamén en Buscando a Dalia, deberá botar man dos seus colegas Paz Pérez, Sugar Jones, Poncio, Fran Eiras, e veremos se da propia Dalia.
A obra navega pola actualidade, abordando o problema da emigración e como o discurso xenófobo que expande o inquilino da Casa Branca se impregna na sociedade galega. «Frank atopa o país moi polarizado con ideas moi reaccionarias co tema dos migrantes. Vén farto de Trump e ve que en Galicia están contaminados polo mesmo discurso», subliña o autor. Porén, ata os tragos máis amargos veñen acompañados dunha boa dose de humor. «A novela vai en serio, pero sempre cun toque de retranca. Tómalle o pulso ao que está pasando na sociedade a día de hoxe e, por exemplo, atópase con Sugar Jones que está cos do MAGA», comenta entre risos” (…)”

Recendo (CUAC FM): entrevista a Cesáreo Sánchez Iglesias, presidente da AELG

Desde Recendo (CUAC FM):
“Episodio número 540, no que entrevistamos a Cesáreo Sánchez Iglesias, presidente da Asociación de Escritoras e Escritores en Lingua Galega. Pode escoitarse aquí.”

Eva Mejuto e Nee Barros lévannos de viaxe polo ‘Universo Diverso’: “A diversidade fai o mundo máis amplo para que caibamos todes”

Entrevista de Uxía Miranda a Eva Mejuto e Nee Barros en Faro de Vigo:
“(…) – Faro de Vigo (FV): É a primeira vez para ambes traballando nun libro divulgativo. Como xurdiu este proxecto?
– Eva Mejuto (EM): Naceu a raíz dunha conversa coa editorial Xerais, onde teñen unha gran sensibilidade coa diversidade sexo-xenérica. Eu xa escribira varias novelas xuvenís que trataban o tema, pero tiña ganas de meterme en algo pensado para un público máis pequeno, porque parece que sexualidade e a diversidade empeza no instituto, e nada que ver. A idea de que fose un libro divulgativo xa a tiña na cabeza e pareceume importante que, para este libro en concreto, houbese dúas voces que dialogasen, procedentes de dúas xeracións distintas pero que compartisen unha mesma maneira de pensar e de entender o mundo. Aí tiven claro que o meu compañeire tiña que ser Nee, con quen colaboro en moitísimas cousas relacionadas co activismo. E o libro deu moitas voltas, porque todo comezou hai 3 ou 4 anos!
– FV: E como vivistes esa primeira experiencia de escrita a catro mans? Repetiríades?
– Nee Barros (NB): Para min foi un proceso moi enriquecedor e que repetiría. Ademais, hai algo moi bonito na propia concepción do libro: eu coñecín a Eva cando eu aínda era un adolescente que estaba buscando referentes e Eva escribira un libro, 22 segundos, que fala da realidade trans. Nós agora intentamos continuar esa idea de que a xente diversa, de calquera identidade e orientación, teña referencias e poida verse reflictida nun libro. (…)”

María Xesús Blanco: “Quixen contar unha historia sobre a realidade de hoxe, moi entretida e con moita tenrura”

Entrevista de Sergio Casal a María Xesús Blanco en Nós Diario:
“(…) – Nós Diario (ND): Que elementos funcionaron como motivación para escribir Folerpas no mar?
– María Xesús Blanco (MXB): Quería escribir algo ambientado temporalmente no inverno e que houbese unha nevarada, iso era algo que tiña clarísimo. Pode que fora porque foi algo que vivín durante algún inverno na miña infancia. É un fenómeno máxico que fascina tanto crianzas como maiores. No caso concreto do libro, a neve chega a ser incluso unha protagonista do mesmo. Sobre a historia, foi xurdindo e medrando a partir de diferentes temas que quería tratar: a emigración, o coidado da natureza, a nosa cultura e contorna, as novas tecnoloxías ou o papel das avoas e avós na sociedade.
– ND: Que é o que máis destacaría de Zahi, o neno protagonista da novela?
– MXB: Quería que o personaxe principal fose un neno cunha sensibilidade especial. Que lle gustasen moitas cousas ademais do deporte: bailar, tocar a pandeireta, debuxar… É un neno de oito anos intelixente, imaxinativo, entusiasta e tenro. Está medrando e comeza a darse de conta de que a vida pode ter complicacións, algo do que xa se fai consciente na súa escola. Vive nun apartamento na cidade coa súa nai e o seu pai está embarcado. En decembro, vai pasar uns días na aldea cos seus avós e cunha simpática cadela, Furna. Aí é onde entra en xogo a nevarada e el queda sorprendido porque nunca vira nevar. (…)”

Francisco Castro: “Faltaba unha editorial que apostase polo valor literario e non estivese pendente das esixencias do mercado”

Entrevista de Alba Prada Estévez a Francisco Castro en El Correo Gallego:
“(…) – El Correo Gallego (ECG): Despois de tantos anos ligado ao mundo editorial, que lle faltaba atopar no panorama galego para decidir poñer en marcha unha editorial propia como Moléculas?
– Francisco Castro (FC): Faltaba, creo eu, unha editorial como Moléculas. Dirixín a editorial Galaxia, que publicaba cento e pico de novidades ao ano, o que quere dicir que cada dous días e pouco estabamos sacando unha novidade. E faltaba unha editorial que non estivese pendente das esixencias do mercado, do que «se vende», e que apostase polo valor literario e polo coidado. Por iso lle chamamos «o refuxio dos libros bos». Temos un xeito de traballar bastante artesanal, de moita comunicación cos autores. Case analizamos cada palabra, cada coma, cada punto e coidamos a maquetación, coidamos todo.
– ECG: Vén de dirixir unha editorial histórica como Galaxia. Que aprendizaxes desa etapa están presentes agora en Moléculas e que cousas quería facer dun xeito diferente?
– FC: Aprendizaxes, todas. Eu tiven a gran honra de dirixir unha editorial inmensa na historia deste país como é Galaxia. Formeime aí como editor e aprendín moito, sobre todo de Víctor Freixanes, que foi o meu antecesor no cargo. Cada día con el era unha aprendizaxe. Pero tamén aprendín que a novela dun editor é o seu catálogo. Entón, ao non ter a presión comercial que ten unha editorial grande, un incorpora outro xeito de traballar, máis tranquilo. Non temos que ter vinte novidades para a campaña de Nadal, non temos que sacar este libro xa. Imos facelo amodo. Ese vai ser o gran cambio. (…)
– ECG: Di que queren publicar «libros que nós mesmos queiramos ler». Cal é o primeiro filtro que debe superar un manuscrito para entrar no catálogo de Moléculas?
– FC: Pode soar moi pomposo ou moi obvio, as dúas cousas, pero o criterio é a calidade. O grupo de persoas que lemos os exemplares, non só Inma López Silva máis eu, senón máis xente, buscamos iso. Ao non ter esa presión de «dar un pelotazo», podemos seleccionar un texto estupendo. Así que ese é o filtro: a calidade. Despois haberá libros que responderán no mercado e outros que non. Haberá outros dos que quizais teñamos un almacén cheo de exemplares que ninguén vai mercar, pero estaremos prestixiando o noso catálogo e estaremos dando voz e oportunidade a quen realmente nos ofrece un texto valioso. O filtro é que as persoas que lemos, liberadas desa tiranía de que hai que pagar nóminas e competir con outras editoriais, lemos doutra maneira. (…)”

Marilar Aleixandre, escritora: “Ao Vákner pídolle que nos defenda”

Entrevista de P. Blanco e F. Rodríguez a Marilar Aleixandre en La Voz de Galicia:
“(…) – La Voz de Galicia (LVG): Tamén levou ao Vákner á súa obra A Vaca de Fisterra e a trabe de Alcatrán. Que ve nesta figura?
– Marilar Aleixandre (MA): Folclore e lendas son interesantes. O bispo Mártiros peregrinaba e el tiña que contar algo para dicir que era moi valente, un milhomes, e así relata que se atopou en Dumbría cunha especie de lobishome xigante. Loiadas [ri], iso non é cousa de agora das redes. Teño feito o Camiño, chegando a Fisterra, percorrín a pé moita da Costa da Morte, teño formación de zoóloga, e nunca vin lobishomes. Aínda así teño bastante simpatía por eles. Son moi seguidora de Antonio Reigosa, Xoán Ramiro Cuba e Xosé Miranda: no seu Dicionario dos seres míticos galegos aluden a el, e a que Mártiros o que atopou aquí eran comedores de peixe. Faime graza. No meu poema Comedores de cabezas toco iso, que algo que identifica ás xentes de Galicia é comer as cabezas dos peixes. Iso vino eu na casa do meu compañeiro, en Toba, Cee. Cheguei a Galicia con 25 anos e foime máis difícil aprender a comer cabezas de peixe que aprender o galego!
– LVG: En As malas mulleres ou en As bocas cosidas vostede conta a historia dos que non tiveron voz. E a versión do Vákner?
– MA: Pois igual hai que intentar falar con el, un destes días toca lúa chea. O lobishome non o é por vontade propia. Iso está na mitoloxía popular de moitos países e en novelas tan famosas como as de Harry Potter. Eu traducín o primeiro libro, que por certo por fin se vai reeditar agora. Hai aí un personaxe encantador, Remus Lupin, un dos bos, e é lobishome. Que lle pediría eu ao Vákner? Que nos defenda á xente da Costa da Morte. (…)”

Álvaro Domínguez, escritor: “Aínda que o asasinato en ‘Místicas. Curso do 34’ é por causas sobrenaturais, ten a ver coa misoxinia”

Entrevista de Sergio Casal a Álvaro Domínguez en Nós Diario:
“(…) – Nós Diario (ND): Por que elixe este momento histórico para a novela?
– Álvaro Domínguez (AD): A escolla do ano 1934 débese a que foi unha época fundamental na loita dos dereitos das mulleres. Acabábase de aprobar o sufraxio feminino e, pola contra, estaba a piques de acontecer o golpe de Estado polo cal todos os avances acadados neses momentos ían desaparecer. Eu quería atopar un momento da historia en que houbese esa ambivalencia entre os avances e os sucesos que os tirarían abaixo.
– ND: Que papel xoga a maxia nesta historia?
– AD: Quería facer unha historia de fantasía pero, da mesma maneira, non quería que xirase todo arredor dunha escola de maxia nin que a maxia fose o eixo principal da trama. Interesábame que a persoa lectora tivese pensamento crítico co sistema inxusto que goberna a escola e fuxise da idealización da escola como un lugar fantástico, aínda que sucedan cousas fantásticas coa maxia como punto importante. Busquei que o mesmo lector desexase un cambio substancial e que a loita principal, máis aló do elemento sobrenatural e misterioso, tivese máis que ver coas inxustizas do mundo real.
– ND: A novela mestura reflexións sobre a misoxinia, a fantasía e a mitoloxía. Como encaixan estas cuestións na trama?
– AD: Hai unha historia de misterio: un asasinato que, aínda que sucede por un feito sobrenatural, a realidade é que ten máis que ver coa misoxinia que hai na escola. De feito, a protagonista é acusada dese delito porque as mulleres nesta historia son as únicas que poden invocar as mouras. Por tanto, aínda que hai un asasinato e unha persoa morre, o tema sobrenatural está vencellado directamente ao tema da misoxinia e da inxustiza que se fai contra as mulleres nesta institución. (…)”