Andrea Nunes Brións gaña o Premio aRi[t]mar á Mellor Poesía do Ano 2025 na Galiza con “Un mar que soña”

Publicado o por

Lois Pérez: “Ler é un acto fundamental de resistencia neste tempo, é transformador: ao ler inicias un diálogo”

Publicado o por

Entrevista de Marcos Pérez Pena a Lois Pérez en Praza:
“(…) – Praza (P): A novela é unha mestura de cousas: de xéneros, de tempos, de tons. Do thriller ao intimismo, da música e a noite ao narco e de aí ao compromiso político na Transición, unha variedade que lle achega frescura. Foi algo consciente?
– Lois Pérez (LP): Quixen facer unha novela coral, con varias portas de entrada. Valéndome, sobre todo, de rexistros lingüísticos diferentes e con distintas capas narrativas a medida que se vai desenvolvendo a trama. Esta acumulación de temas penso que consegue o que se busca nunha novela: esa suspensión da incredulidade, para que o lector entre na historia.
É unha novela de contrastes, entre o presente -porque é unha novela no presente- e o pasado. Hai tamén un fluxo entre o lixeiro, o efémero, por unha banda, e o profundo, pola outra. Eu quería reflectir tamén iso: nunca estamos no mesmo estado de ánimo, por fóra podemos estar facendo algo banal e por dentro pode estarnos sucedendo un mar de fondo que nos golpea e que nos mantén en vilo. Este é tamén un libro do anhelo. Porque eses personaxes, cada un na súa situación, anhelan un cambio.
Co material que tiña, diverso, creo que lle dei forma a un falso thriller. Non quero que a literatura se consuma en favor do ritmo, digamos, senón que o que me interesa é que a literatura agrome, precisamente, ao contar o que sucede, que se revele literariamente aí. Neste senso, posiblemente é unha novela antifórmula: estou máis interesado no que lles sucede aos personaxes que nunha trama como tal.
– P: Ás veces a obsesión por inserir un libro nun xénero determinado dá como resultado atoparnos con novelas demasiado encorsetadas? Limita as posibilidades da propia historia?
– LP: A min o que me interesaba era recoller esa diversidade de temas, de motivos, de estados de ánimo… Hai un escenario, que é a península do Grove, a noite, os clubs musicais…, que basicamente son un escenario no que se encontran e van confluíndo a medida que vai avanzando o libro varias Galicias que coexisten no país: está a Galicia máis concienciada, pero está tamén a Galicia dos narcos, a Galicia dos pijos, a Galicia visitada polos de fóra, está a Galicia que xa non existe pero da que está aínda o recordo… Ese material humano era co que eu quería traballar.
E aí está tamén a noite, está a música, que na novela teñen unha función dobre, como un filtro máxico que incide no comportamento dos personaxes, ao estilo do Soño dunha noite de verán.
– P: A música é fundamental na novela, por suposto. Falta música na literatura galega?
– LP: A min cústame imaxinar unha vida sen música. O libro é tamén unha homenaxe ás salas de concertos e á propia música, que ás veces parecen algo que non ten importancia, que non deixan pouso, pero que en realidade con unha parte fundamental do noso paso por este mundo. A música é algo importante, que nos axuda a saber máis de nós e que nos axuda a atoparnos e a construírnos como individuos. Sempre quixen impregnar a historia con cancións, con letras…, que ademais teñen esa cousa marabillosa de que a música significa cousas distintas en función de con quen a escoitas e onde a escoitas. (…)”

Fran Alonso: “A forza que tiña o clientelismo en 1983 hoxe conxúgase coa manipulación do discurso”

Publicado o por

Entrevista de David Reinero a Fran Alonso en Praza:
“(…) – Praza (P): Na introdución desta entrevista, como entrevistador vou dicir que o libro pode ser unha novela, ou un ensaio, ou un experimento literario. E que vostede relata e reflexiona arredor do poder político, a literatura, a opinión pública e as súas propias lembranzas. Pero que opina o entrevistado do seu propio libro?
– Fran Alonso (FA): O que tiña moi claro é que a detención da vaca era unha anécdota, con moitísima forza, unha anécdota esperpéntica polo que ten de comicidade, de absurdo, pero que quería transcender a anécdota. Significaba utilizar a anécdota para falar do mundo, da miña visón do mundo, da miña visón da literatura, de como o mundo se transforma e como esa transformación tamén fai que nos transformemos nós. Porque nós estámonos transformando empuxados pola transformación tecnolóxica. É o que está cambiando radicalmente o mundo, o que está empuxando o mundo desde o punto de vista da política, social, etc. Quería reflexionar sobre todo iso, porque concibo tamén a literatura como algo que ten poder transformador. Para min a literatura evidentemente ten que ser diversión, pasar un bo rato, pero ao mesmo tempo quero facer unha literatura que vaia mais alá, que teña capacidade de transcender, de impresionar ou empatizar, de facer reflexionar, e que cando a lectura remate as persoas teñan a sensación de ter aprendido algo, ou polo menos ter visto algo distinto, algo novo. Iso lévame sempre a pescudar en cada libro, non repetir as fórmulas dos anteriores senón buscar novas formas de narrar. Incluso na poesía, novas formas de transmitir, novas formas de abordar a realidade desde a óptica literaria.
– P: Un libro sobre o propio escritor é autobiográfico. Pero isto podería ser máis ben unha biografía dunha vila ou dunha sociedade? Como se chama ese tipo de libro?
– FA: Creo que si, que é máis ben unha biografía dunha sociedade. Digamos que a vila é o centro, pero a vila pode ser paradigmática de moitísimas vilas. Por exemplo, no que se refire á corrupción urbanística, que está tratada na novela. Cantas vilas galegas estiveron sometidas naqueles anos á corrupción urbanística, ao desenvolvemento desmedido do seu chan. Convértese en espello de cara a onde está evoluíndo a sociedade, de cara a onde camiñamos expulsados polos cambios tecnolóxicos, que en definitiva son os que provocan tamén cambios sociais e os que acaban provocando cambios de mentalidade. É certo que cada época evoluciona desde o punto de vista intelectual, pero tamén é certo que nunca vivimos os cambios tan aceleradamente como nesta época. Estamos nun novo deseño de abordar o tempo. Ese deseño que temos actualmente de abordar o tempo non é comparable ao que sucedeu ao longo da historia. É un tipo de aceleración moi distinta que non sabemos onde nos vai conducir, pero que en todo caso, e diso estou convencido, está en estado embrionario. Creo que vai dar lugar a un novo sistema, inevitablemente, ten que dar lugar a un novo sistema que supere o capitalismo, que supere todo o que coñecemos de organización social. Non son gurú nin teño capacidade de análise xeopolítica, pero si que é a miña intuición. Creo que un cambio de mentalidade leva inevitablemente a un cambio tamén de sistema. Porque o sistema actual está obsoleto, serve só aos intereses de moi pouca xente, e creo que as sociedades non poden permitir iso. (…)”