Miguel de Lira, Premio de Honra do FETEGA do Carballiño

Desde Erregueté (foto do autor: Rosinha Rojo):
“A 30ª edición do Festival de Teatro Galego (Fetega), que se celebra dende o día 2 ata o 6 de setembro no Carballiño, entregará o seu premio de honra ao actor e cofundador da compañía Chévere Miguel de Lira, pola súa achega “imprescindible” ao mundo das artes escénicas.
Así o explicou este luns a directora do evento, Josi Lage, durante a rolda de prensa de inauguración do Festival. Na mesma, a actriz volveu a anunciar a súa retirada da dirección do Festival e asegurou o “compromiso total” de que o Fetega continúe celebrándose no Carballiño, como un do requisito que deberá adquirir o seu predecesor ou predecesora no cargo, aínda por coñecer.
Na mesma liña, pediu á Axencia Galega dás Industrias Culturais (AGADIC), o Concello do Carballiño, a Deputación de Ourense e as empresas e establecementos privados que continúen coa súa colaboración para facer posible a continuidade do festival. A este respecto, Lage non puido evitar lembrar que a pasada edición “pasaron un mal momento e o festival resentiuse”, cando Agadic non colaborou co mesmo. Por todo iso, agradeceu a achega de 15.000 euros este ano e pediulles que sigan na mesma liña.
Neste contexto, a xefa territorial de Cultural e Turismo de Ourense, en representación de Agadic, recolleu a testemuña despois de destacar que se trata dunha “cita obrigada para os amantes das artes escénicas” e un “reclamo para que a cidadanía consuma cultura”.
Durante a convocatoria tamén estiveron presentes varios membros do xurado que entregará os premios do Festival. Un “xurado de altura”, como os definiu Josi Lage, cunha “tarefa complicada”.“Os grupos e compañías participantes son do mellor do noso teatro galego”, explicou Mariana Carballal, para a continuación agradecer o traballo de Josi Lage para converter ao festival xa “maduro” en todo un “referente”, con “moitas posibilidades para ser viable”.”

Comezou a XXXIV Semana de Teatro do Valadouro

Desde Erregueté:
“Onte comezou a XXXIV edición da Semana de Teatro do Valadouro coa actuación do grupo Os pícaros da Lagoa, que representou Asilo por compasión. Seis días de actuacións (do 1 ao 6 de setembro) coa participación de grupos locais de recente creación e grupos da bisbarra xa ben consolidados.
O ciclo continúará hoxe co grupo de teatro Lume Escénico, da Pontenova, coa obra O achado do castro, de Manuel Núñez Singala. Mañá, martes día 3, será a quenda do grupo Axóuxeres de Vilaronte coa peza Un divorcio no pobo, de Tito Casado. O mércores 4 será o grupo O Bordelo, de Cervo, o que represente Toluras de proveito, de Francisco Piñeiro. O xoves 5, Touporroutou, de Foz, chegará ao Valadouro con Comedia bífida, de Núñez Singala. E, para rematar, o venres 6, A Adala de Fazouro representará a obra O que armou unha zoca.
Todas as representacións son as 22:00 no salón de actos da Casa da Cultura e, como novidade este ano, a apertura da billeteira para a retirada das entradas, de balde, será ás 21:00.
A entrada é gratuíta ata completar o aforo disposto na sala.”

O FETEGA do Carballiño pasa a chamarse Festival de Teatro Galego Celso Parada

Desde Erregueté:
“Inclúe unha ducia de citas con destacadas compañías galegas, ademais de monólogos, animación de rúa, coloquios, obradoiros e a entrega dos premios Dorotea Bárcena.
O Festival de Teatro Galego (Fetega) do Carballiño anunciou hoxe a súa programación, nunha edición que marca o trixésimo aniversario da súa existencia. A dirección do festival carballiñés rende homenaxe ao recentemente falecido Celso Parada rebautizándoo como Festival de Teatro Galego Celso Parada.
Unha ducia de compañías de teatro e de novo circo danlle forma ao cartel deste ano, que se despregará en diferentes espazos da localidade do 2 ao 6 de setembro e inclúe, así mesmo, actividades paralelas como monólogos, animación de rúa, coloquios, obradoiros e a entrega dos premios Dorotea Bárcena.
Cinco compañías conforman a programación que acollerá o Auditorio Municipal: Iria Pinheiro con Anatomía dunha serea o 2 de setembro; Contraproducións con A compañeira de piso o día 3; Chévere con Curva España o día 4; Redrum Teatro con Idiota o día 5; e Enconarte Producións con Monstuación o día 6.
A estas función do Auditorio súmanse ás do anfiteatro da Veracruz con varios espectáculos de novo circo, clown e maxia: Catro segundos, da compañía IO o día 2, Don Gelati de Dani García o día 3, Cartoons de PT Excéntricas o día 4, Lume de Asacocirco o día 5 e 4.0 de Sue Moreno o día 6.
Ademais, na Casa da Cultura, haberá monólogos cómicos a cargo de Xan Veiga (día 2), Fran Campos (día 3), Víctor Grande (día 4) e Pepo Suevos (día 5). No mesmo lugar, o mércores 4 ás 12:00, Raquel Queizás presentará Toin toin, un espectáculo de contos con monicreques de mesa acompañado de instrumentos musicais sinxelos para gozo dos máis pequenos da casa e os seus pais.
Como en anos anteriores, o programa complétase cunha serie de actividades paralelas, entre as que se atopan pasarrúas diarios a cargo da compañía Barafunda, dous obradoiros de interpretación a cargo de Fernando Tato e Nekane Fernández e un coloquio de creadoras baixo o título Arte con nome de muller o venres 6, no que participarán a directora do Centro Dramático Galego, Fefa Noia, as actrices Belén Constela e Iolanda Muíños, a escenógrafa e iluminadora Silvia Penas, a dramaturga e directora da erregueté Vanesa Sotelo e a directora de escena Ánxeles Cuña, baixo a moderación de Inma López Silva.
A trixésima edición do Festival de Teatro Galego do Carballiño pecharase na noite do venres coa gala de entrega dos premios Dorotea Bárcena, que será presentada pola directora e actriz Marián Bañobre no Auditorio Municipal.”

Manuel Vieites, premio Mácara na XX Mostra de Teatro Amador de Palas de Rei

Desde Erregueté (foto: Aisge):
“O sábado, 6 de setembro, durante a xornada de SON D’ALDEA, entregarase o XIV Premio Careón á escritora Ana Pillado Vega en recoñecemento polo seu labor como escritora e dinamizadora da cultura galega e o XIX Premio Mácara a Manuel Vieites pola súa traxectoria profesional como escritor e o seu apoio ao teatro. O sábado, 31 de agosto, ás 21:00, na Casa de Cultura de Palas, entregarase o II Premio Garabato á conservación do Patrimonio en Homenaxe a Gabriel Barreiro Toural, dotado con 1000 euros e plica a unha entidade que se distingue pola súa labor de defensa do patrimonio cultural do rural.
O sábado, 7 de setembro, nas aldeas de Albá, Santo Xusto, Vilafofe e Pambre celebrarase a XIX edición de SON D’ ALDEA, actividade protagonizada polos veciños e polas veciñas das aldeas do Concello. Trátase dun evento dinamizador da cultura rural que procura amosala, proxectala e dignificala.
Todas as funcións serán ás 21:00 na Casa de Cultura de Palas de Rei, salvo as sinaladas abaixo.

Programa
MARTES, 27 DE AGOSTO.
GRUPO: Barafunda Teatro
OBRA: Bañistas despistados.
HORA: 18:00
MÉRCORES, 28 DE AGOSTO.
GRUPO: Lila Teatro
OBRA: Duncan de palleiro.
HORA: 21:00.
XOVES, 29 DE AGOSTO.
GRUPO: Obradoiro Municipal de Teatro de Palas de Rei.
AUTOR/-A: Creación colectiva do alumnado, coordinado por Afonso García Penas.
OBRA: Vogando nos contos.
HORA: 21:00.
VENRES, 30 DE AGOSTO.
GRUPO: Iara Teatro.
OBRA: No berce da palabra.
HORA: 21:00.
SÁBADO, 31 DE AGOSTO. (DOBRE FUNCIÓN)
No campo da festa de Santo Xusto
GRUPO: Metátese Teatro.
HORA: 17:30.
GRUPO: Metátese Teatro.
Na Casa de Cultura de Palas de Rei
OBRA: Na procura dun traballo.
HORA: 21:00.
DOMINGO, 1 DE SETEMBRO.
GRUPO: Ateneo, de Pozuelo.
OBRA: En el estanque dorado.
HORA: 21:00.
MÉRCORES, 4 DE SETEMBRO.
GRUPO: Caxigo Teatro, de Curtis.
OBRA: O conxuro das letras.
HORA: 21:00.
XOVES, 5 DE SETEMBRO.
GRUPO: Alentía.
OBRA: Conversas teatralizadas con… Johan Photography.
HORA: 21:00.
VENRES, 6 DE SETEMBRO.
GRUPO: Caxoto (Felipe Díaz).
OBRA: Daló de onde eu veño.
HORARIO: 21:00 horas.
Esta función será no Parladoiro de Arqueixal, en Albá con motivo da IX edición do Son d’aldea.
SÁBADO, 7 SETEMBRO.
Sairase do campo da festa da aldea de Santiago de Albá ás 9:30.
GRUPO: Son d’aldea.
OBRA: Os ollos da experiencia.
AUTOR: Creación colectiva dirixida por Metátese Teatro e Alentía Teatro.
HORA: 10:00.”

Antonio Durán ‘Morris’ recibe o Premio Rebulir na categoría de Artes Escénicas

Desde Erregueté (foto: Antonio Durán Morris en A leituga, de Eme2):
“Antonio Durán ‘Morris’ vén de recibir o Premio Rebulir da Cultura Galega na categoría de Artes Escénicas. O xurado decidiu por outorgar o galardón ao actor considerando a súa “contribución á cultura galega dende o teatro e o audiovisual”.
Os Premios Rebulir de Cultura Galega están organizados pola asociación cultural que leva o mesmo nome en colaboración coa Xunta de Galicia, a Deputación de Ourense e o Concello de Ramirás. Dito galardón nace no ano 2012 como un recoñecemento a persoas/colectivos que contribúan á difusión e posta en valor da cultura galega nas súas diferentes manifestacións. Un dos aspectos que defende este premio é a proxección do nome de Galicia alén das súas fronteiras, facendo fincapé no establecemento de vínculos interculturais e de raíz.
Ademais de Morris, Rosa Cedrón recibiu o Premio na categoría de Música Galega e a Coral de Ruada, que fai cen anos neste 2019, o Premio Homenaxe.
A entrega dos premios faise en Ramirás, no marco da Gala central do Festival Internacional Rebulir. Na presente edición esta celebración terá lugar o 21 de Decembro.”

Xacobe García faise co Premio Platta de Teatro Breve-Portugal

Desde Sermos Galiza:
“O I Premio Platta de Teatro Breve-Portugal foi para o autor Xacobe García, gañador do galardón coa obra A importância de chamar-se António. Este título será publicado na colección Platta (Plataforma Transfronteiriza de Teatro Amador) en tres linguas: galego, castelán e portugués e empregarase nas lecturas dramatizadas tamén nesas tres linguas que terán lugar en Viana do Castelo no vindeiro mes de setembro organizadas pola mesma plataforma.
O xurado formouno Lois Soaxe Piñeiro, Rosa María Estévez Gantes e José Da Silva Paredes, actuando de secretario con voz e sen voto Pedro Pablo Riobó pola revista galega de teatro Erregueté.
Riobó valorou especialmente “a fluidez da trama ben estruturada e a sucesión de accións perfectamente articuladas que conducen inexorábelmente a un final kafkiano, sempre á sombra da comedia absurda”.
O galardoado Xacobe García estudou Administración e Dirección de Empresas na Universidade de Vigo, enfocando a súa carreira profesional cara ao ámbito do comercio internacional. Neste campo puido desenvolver o grande interese que sempre tivo polos idiomas, levándoo a vivir en São Paulo, no Brasil, entre 2005 e 2009. En 2015 incorporouse ao grupo de teatro afeccionado Eu.experimento do Instituto Camões en Vigo, onde tivo o seu primeiro contacto co mundo da dramaturxia.
O Premio Platta de Teatro Breve en tres linguas nace en 2019 co obxectivo de estimular a escrita teatral e promover tanto a súa tradución como a súa difusión nos diferentes territorios que configuran Plataforma Transfronteiriza de Teatro Amador, e que xunta a Federación galega de teatro afeccionado, a Federación de grupos afeccionados de teatro de Castela e León, o Teatro do noroeste – Centro dramático de Viana, e erregueté – Revista Galega de Teatro).
O premio estrutúrase ao longo do ano en tres certames que se corresponden coa lingua do territorio que acolle cada un dos festivais transfronteirizos: I Premio Platta de Teatro Breve de Castela e León, en castelán; o I Premio Platta de Teatro Breve – Galicia, en galego; e o I Prémio Platta de Peças Curtas de Teatro – Portugal, en portugués. Este texto será o terceiro da colección Platta de teatro breve editada pola Revista Galega de Teatro.”

Crowfunding para adaptar Canibalismo, de Marcos Abalde, ao cinema

Desde Erregueté:
“O colectivo Projeto Jägher, formado por Diego R. Aballe, director de cine e teatro, e Amanda Seijas, escenógrafa e directora de arte, vén de lanzar un proxecto de crowfunding para financiar unha adaptación ao cine de Canibalismo, adaptación dun texto orixinal do dramaturgo galego Marcos Abalde, premiado en 2008 co IV Premio Josep Robrenyó pola Associació d’Investigació i Experimentació Teatral. Trátase dun proxecto de curtametraxe independente, un thriller psicolóxico, cunha duración estimada duns 15-17 minutos, e que se rodará durante o mes de outubro de 2019 en lingua galega.
Tras un longo proceso de pre-produción, o colectivo quere financiar a produción do seu proxecto a través desta campaña: o obxectivo básico cubrirá desde as altas da equipa técnica e artística, até os gastos básicos de produción, escenografía, e maquinaria de rodaxe (fotografía e son) e garantirá a mellor factura posible da curtametraxe.
Canibalismo trasládanos a unha noite fría no rural galego, onde dous homes dan voltas no seu carro ata que se atopan cun mendigo inmigrante que durme nun caixeiro automático abandonado. Non queren matalo: primeiro debe confesar os seus crimes e pecados, e asumir a súa condición de besta.
Temas como o racismo, a xenofobia e o senfogarismo abórdanse de forma activa e directa neste proxecto, cuestións de actualidade, que nos afectan a tod@s, e que por desgraza son contidos moi necesarios para intentar construír un mundo máis libre e tolerante. O Projeto Jägher considera que, en relación a isto, a comunidade galega é un paradigma de convivencia e solidariedade, como pobo emigrante afectado pola diáspora durante as tres últimas décadas do século XIX até ben pasada a metade do século XX.
Súmanse a esta aventura, como co-produtores, Méjico.tv, un colectivo creativo emerxente con base en Barcelona, formado por un equipo con anos de experiencia no mundo do cine e a publicidade.
O elenco está formado polos actores galegos Toni Salgado, Fran Nogueira e Germán Prenta.
Toda a información sobre o proxecto, aquí.”

Ana Romaní, Premio da MITEU de Ourense

Desde Erregueté:
“A organización da Mostra Internacional de Teatro Universitario de Ourense (MITEU) vén de outorgar o seu premio deste ano á xornalista, autora e académica Ana Romaní.
A Mostra de Teatro Universitario de Ourense, que celebra estes días a súa 24ª edición, distingue a aquelas persoas que apoian á cultura, á formación e ao teatro. A organización declarou que “Ana Romaní sempre foi valedora da cultura galega e desde onde estivo e está sempre axudou a unha iniciativa como a MITEU”.
A acta, así mesmo, sinala que “o seu Diario Cultural é un exemplo de programa amante e colaborador coa cultura do país. É unha muller que defende algo tan esencial nunha sociedade democrática como é a cultura e a liberdade de expresión. De aí o noso agredecemento e recoñecemento”. (…)
O Premio da MITEU entregarase o día 11 de maio, no Teatro Principal de Ourense, na clausura da 24ª MITEU. Nesta clausura daranse a coñecer tamén os premios do xurado, do público e de resolución técnica da edición.”

AveLina Pérez estrea Deixa de tocala, Sam no Teatro Ensalle de Vigo

Desde Erregueté:
“O Teatro Ensalle de Vigo remata o ano coa xuntanza en escena de dous creadores moi singulares: AveLina Pérez, actriz e dramaturga que xa coñecemos en Ensalle e Velpister, pianista que estará por primeira vez na sala. A calidade e sensibilidade musical de Velpister será unha sorpresa para algún dos espectadores da sala, mentres que o humor acedo de AveLina Pérez xa é coñecido.
Dende o seu debut no IV Programa Vigo en Bruto AveLina Pérez espertou o interese do público da sala polo seu teatro cheo de contido e crítica non carente de moito sentido do humor. O seu traballo escénico, expón textos cunha multiplicidade de rexistros e a constancia dunha muller cunha fertilidade creativa moi por enriba do normal. (…)
Os días 7 (22:00h), 8 (22:00h) e 9 (21:00), o Teatro Ensalle estrea Deixa de tocala, Sam. “Teatro de salón” coa marabillosa decadencia de AveLina Pérez e Velpister. O punto de partida desta creación ten lugar hoxe, agora, cando os referentes se esnaquizan contra o chan, nun golpe seco, e os varredores de lixo recollen o lixo nas bolsas para o lixo. Cando o príncipe de Dinamarca xa non nos salva.”

Hemeroteca: Entrevista a Gustavo Pernas Cora

Desde Erregueté:
No número 44 (outono 2005) da erregueté | Revista Galega de Teatro, publicabamos esta entrevista co recentemente falecido Gustavo Pernas Cora. Daquela, acababa de recibir o Premio Rafael Dieste pola súa obra Final de película, e preparaba a montaxe da mesma. Queremos recuperar aquí este texto que amosa o compromiso, a lucidez e o fondo sentido crítico dun grande home de teatro prematuramente desaparecido e cuxa obra está chamada a perdurar e exercer de estímulo ás novas xeracións. Sirva esta pequena peza como homenaxe de todxs xs que facemos a erregueté. (…)
– Revista Galega de Teatro (RGT): Como cres que determinan os premios de teatro aquí e agora a traxectoria dun autor? E dun director de escena?
– Gustavo Pernas (GP): No que respecta á publicación, esa dimensión que é necesario potenciar na nosa dramaturxia, a presenza real do texto na forma dun libro, preserva a este do circunstancial e lle garante un futuro, un futuro imperfecto, claro, pero con visos de permanencia, aínda que sexa en algún fondo soterrado ou andel agachado de biblioteca. Pero non nos enganemos, no noso país funcionan mellor as casualidades que as causalidades. A lei causa-efecto non é de aplicación fácil en Galicia. A repercusión do premio a nivel de posta en escena é moi relativa, se ben a financiación está garantida polas características propias do premio, concorren entre a obra e o público demasiadas condicións e demasiados intermediarios. A experiencia que tivemos con Footing non foi positiva neste sentido. Chegado un momento, á hora da distribución da montaxe, mesmo nos planteamos en Áncora Produccións, nosa compañía, se sería conveniente ou aconsellable publicitar que fora premio Rafael Dieste, porque comprobamos que en moitos sitios isto non era recibido con bo criterio, que eran máis os castigadores, dispostos a desmerecer ese feito e a crear obstáculos, que os que dun xeito san e lóxico correspondían a ese valor de produción. Estou convencido de que ese certo caracter mesquiño e envexoso, ese cainismo, esa propensión ao ninguneo é un dos principais atrancos para o crecemento deste país. E sen ir máis lonxe, nas subvencións do IGAEM deste ano, dase o paradoxo de que se considera o proxecto Final de película de “especial interese”, pero se lle asigna á compañía unha puntuación menor cá de anos pasados e unha contía económica moito menor cá doutros espectáculos calificados coa mesma categoría pero cunha traxectoria moito máis escasa cá nosa. Deseguida veñen as rebaixas. En fin, país veredes.
– RGT: Falemos da obra. Final de película é un texto perfectamente medido, acabado en tódolos aspectos co que (opino eu) demostras e corroboras definitivamente un talento coma escritor dramático que redondea definitivamente aquela característica túa de “home de teatro total”. No texto lemos factores que pertencen á túa linguaxe escénica persoal, pero tamén hai novidades, sobre todo canto á estrutura e á contención. A que vontades responde a construción da obra? Que retos persoais te propuxeches?
– GP: Agradézoche esas observacións. Como ben sabes, mesmo aquilo que debe aparecer como algo casual, nesa sá competencia co mestre azar, da que falabamos, supón un traballo minucioso e delicado. Gústame a analoxía de facer encaixes de Camariñas. Non é suficiente con mirar como cae a pedra na auga, é preciso pescu- dar nas pequenas ondas que se producen e xogar a alterar o impacto, a traxectoria…
Non sei, practico este exercicio de desenvolver a estrutura sobre a liña horizontal e argumental entre o clásico principio e final trenzándoa con eses ciclos ou círculos concéntricos que modifican e afectan a progresión dramática. Así somos na vida real, ¿non?, aparentamos ser sinxelos, pero agachamos unha complexidade… ou viceversa. Isto mesmo lles acontece aos personaxes de Final de película. Desta vez coloquei a seis personaxes nunha sala de cine, unha pequena sala na que se proxectan películas de madrugada, con moi poucos espectadores, asistidos por un acomodador cego. Os espectadores son solitarios, sentan de un en un, e pertencen a diferentes xeracións, mesmo por momentos, tres deles semellan formar parte dunha familia, un pai, unha nai, un fillo, cos seus conflitos habituais, os de hoxe en día. Pois ben, cando a película esta a punto do clímax, a proxección interrómpese e os espectadores xogan a lanzar hipóteses sobre o final, opinións que os enfrontan e os empuxan a implicarse persoalmente. A aparición doutro personaxe, unha inmigrante colombiana, que garda similitudes coa protagonista da película, conduce a trama polo camiño do drama ou do thriller até ir conformando todos eles a súa propia película cun final imprevisto. É esencial nesta obra o tema da familia, esa célula representativa da nosa sociedade, sempre nun difícil equilibrio de convivencia, chea de pequenos vicios e virtudes, en constante combate xeracional, a punto de fragmentarse, célula exposta a diversas infeccións, a ameazas reais e ao medo que utilizan como valor de cambio os políticos. E fronte ao familiar, a figura do estranxeiro, do inmigrante, pode aparecer coma un chivo expiatorio, un falso culpable que cohesiona transitoriamente a familia. Trátase da hipocresía de sempre servida na bandexa de deseño da sociedade moderna, sofisticada, enganosa, tramposa coa linguaxe e as formas. En Final de película persisto en deixar ocos para que xogue o espectador, en xogar máis co que se cala que co que se di, en suxerir, en apuntar… Non esquezamos que os protagonistas son os espectadores e que moitas veces ven máis sombras que luces. (…)”